Sau nâng hạng, thị trường chứng khoán được kỳ vọng bước vào một chu kỳ tăng trưởng mới nhờ dòng vốn ngoại, thanh khoản cải thiện và nhu cầu huy động vốn gia tăng. Tuy nhiên, áp lực lãi suất, chi phí vốn cùng cuộc đua công nghệ cũng được dự báo sẽ khiến sự phân hóa trong ngành ngày càng rõ nét.
Trong báo cáo mới công bố, CTCP Xếp hạng Tín nhiệm S&I (S&I Ratings) đánh giá việc FTSE Russell nâng hạng thị trường chứng khoán Việt Nam sẽ mở ra cơ hội lớn để thu hút dòng vốn quốc tế.
Từ tháng 9/2026, S&I ước tính dòng vốn thụ động từ các quỹ ETF phân bổ vào Việt Nam có thể đạt khoảng 1,44 tỷ USD, chưa bao gồm dòng vốn từ các quỹ chủ động với quy mô lớn hơn.
Theo tổ chức này, việc nâng hạng không chỉ mang ý nghĩa về dòng tiền mà còn thúc đẩy quá trình cải cách thị trường, nâng chuẩn minh bạch quản trị và mở rộng chiều sâu của hệ thống tài chính.
Việt Nam đồng thời cũng được đánh giá đang tiến gần hơn tới các tiêu chí nâng hạng của MSCI, mở ra khả năng tiếp tục được đưa lên nhóm thị trường mới nổi trong vài năm tới.
S&I Ratings cho rằng các công ty chứng khoán (CTCK) sẽ là nhóm hưởng lợi trực tiếp nếu thanh khoản thị trường tăng mạnh sau nâng hạng.
Bối cảnh vĩ mô hiện cũng được đánh giá tương đối thuận lợi. Năm 2026 là năm đầu tiên trong kế hoạch phát triển kinh tế giai đoạn 2026-2030, với mục tiêu tăng trưởng GDP trên 10%. Chính sách tài khóa mở rộng cùng định hướng tiền tệ hỗ trợ được kỳ vọng sẽ thúc đẩy lợi nhuận doanh nghiệp, giá cổ phiếu và quy mô giao dịch trên thị trường.
Điều này giúp gia tăng nguồn thu từ phí môi giới, cho vay ký quỹ, hoạt động tự doanh cũng như các thương vụ phát hành cổ phiếu, trái phiếu để huy động vốn.
Tuy nhiên, S&I Ratings lưu ý ngành chứng khoán cũng đang đối mặt với một loạt áp lực mới, đặc biệt là rủi ro lãi suất.
Theo báo cáo, nhu cầu tín dụng tăng mạnh từ cả khu vực công và tư, trong khi thanh khoản hệ thống ngân hàng vẫn chịu áp lực do chênh lệch lớn giữa huy động và cho vay. Điều này có thể khiến mặt bằng lãi suất nhích lên sau giai đoạn duy trì ở mức thấp trong năm 2025.
Rủi ro tiềm ẩn
Rủi ro đầu tiên với các CTCK là chi phí vốn tăng. Phần lớn doanh nghiệp trong ngành hiện phụ thuộc vào vốn vay ngân hàng ngắn hạn hoặc phát hành trái phiếu. Trong bối cảnh cạnh tranh gay gắt, các CTCK khó có thể chuyển toàn bộ chi phí vốn tăng thêm sang khách hàng vay margin, qua đó khiến biên lợi nhuận bị thu hẹp.
Ngoài ra, việc lãi suất tăng cũng có thể khiến các danh mục trái phiếu doanh nghiệp hoặc trái phiếu chính phủ bị giảm giá trị, ảnh hưởng tới vốn chủ sở hữu.
S&I Ratings cũng cảnh báo nếu lãi suất tăng quá mạnh, triển vọng lợi nhuận của doanh nghiệp niêm yết và xu hướng tăng giá cổ phiếu có thể bị ảnh hưởng trên diện rộng.
Dù vậy, tổ chức này cho rằng áp lực lãi suất trong ngắn hạn sẽ chưa quá lớn khi Chính phủ vẫn duy trì định hướng ổn định mặt bằng lãi suất để hỗ trợ tăng trưởng kinh tế.
Theo S&I Ratings, các CTCK có nền tảng vốn mạnh và khả năng quản trị rủi ro tốt sẽ có lợi thế lớn hơn trong giai đoạn tới.
Một điểm đáng chú ý khác là cuộc đua trong ngành chứng khoán được dự báo sẽ bước sang giai đoạn mới sau nâng hạng.
S&I Ratings cho rằng chi phí tuân thủ gia tăng cùng yêu cầu kiểm soát chặt chẽ hơn sẽ khiến mức độ phân hóa trong ngành ngày càng lớn. Các CTCK quy mô lớn, có năng lực vốn mạnh và đầu tư mạnh vào công nghệ sẽ hưởng lợi rõ rệt, trong khi nhóm nhỏ hoặc sử dụng đòn bẩy cao có thể chịu áp lực tái cấu trúc.
Báo cáo cũng nhấn mạnh thị trường đang chứng kiến sự trở lại mạnh mẽ của nhiều CTCK trực thuộc ngân hàng hoặc tập đoàn lớn với tham vọng xây dựng hệ sinh thái tài chính toàn diện.
Song song với đó là cuộc đua AI và chuyển đổi số, nơi công nghệ được kỳ vọng trở thành yếu tố quyết định trong việc cải thiện hiệu quả vận hành, tối ưu trải nghiệm khách hàng và gia tăng năng lực cạnh tranh./.
