Trung Quốc 'mất điểm' trước các quỹ tài sản quốc gia vì khủng hoảng bất động sản

Dòng vốn đầu tư nước ngoài vào Trung Quốc giảm mạnh trong những năm gần đây, khi cuộc khủng hoảng bất động sản kéo dài và các biện pháp giám sát đầu tư chặt hơn khiến các quỹ tài sản quốc gia trở nên thận trọng.

Cụ thể, dòng vốn đầu tư nước ngoài vào Trung Quốc giảm từ 344,1 tỷ USD năm 2021 xuống còn 42,6 tỷ USD năm 2024, theo Cục Quản lý Ngoại hối Nhà nước Trung Quốc.

Con số này phục hồi lên khoảng 80 tỷ USD trong năm 2025, nhưng vẫn thấp hơn đáng kể so với giai đoạn trước. Các nhà đầu tư đang tránh Trung Quốc do thị trường bất động sản suy yếu kéo dài.

Bên cạnh đó, Bắc Kinh tăng cường giám sát dòng vốn đầu tư nước ngoài, khiến các quỹ quốc tế thận trọng hơn khi rót vốn vào nền kinh tế lớn thứ hai thế giới.

Trung Quốc cũng nằm trong nhóm các thị trường mới nổi mất dần sức hút đối với các quỹ đầu tư nhà nước trên toàn cầu.

Tổng giá trị đầu tư của các quỹ nhà nước vào các nền kinh tế mới nổi, trong đó có Trung Quốc và Ấn Độ, giảm xuống mức thấp nhất trong 7 năm.

Nhóm này chỉ thu hút khoảng 50 tỷ USD trong năm 2025, tương đương chưa đến 20% tổng giá trị đầu tư của các quỹ tài sản quốc gia. Trong 6 tháng đầu năm 2026, dòng vốn tiếp tục giảm xuống 25 tỷ USD.

Quỹ tài sản quốc gia sử dụng nguồn thặng dư tài chính của chính phủ để đầu tư và tạo lợi nhuận. Nguồn vốn thường đến từ doanh thu dầu khí, tài nguyên thiên nhiên, tài sản nhà nước hoặc dự trữ ngoại hối.

Tổng tài sản do các quỹ nhà nước trên toàn cầu quản lý đạt 16.570 tỷ USD vào tháng 8/2026, tương đương khoảng 10% tổng tài sản được quản lý trên toàn cầu.

Mỹ hưởng lợi từ cơn sốt AI

Trái ngược với Trung Quốc, Mỹ đang củng cố vị thế là điểm đến hàng đầu của dòng vốn nhà nước.

Các quỹ chính phủ và quỹ hưu trí toàn cầu đã đầu tư khoảng 154 tỷ USD vào Bắc Mỹ trong năm 2025, tương đương một nửa tổng vốn đầu tư của nhóm này.

Tỷ trọng vốn của các quỹ nhà nước rót vào Mỹ từng dao động trong khoảng 20-30% từ năm 2018. Tuy nhiên, con số này tăng lên 52% trong năm 2025 và tiếp tục đạt 58% trong nửa đầu năm 2026, theo Global SWF.

Động lực chính là cuộc đua AI. Tháng 2/2026, startup Anthropic của Mỹ cho biết đã huy động 30 tỷ USD từ các nhà đầu tư, trong đó có MGX – liên doanh tại Abu Dhabi chuyên đầu tư vào công nghệ tiên tiến – và Cơ quan Đầu tư Qatar.

Năm 2025, MGX cũng tham gia đầu tư vào Stargate, dự án xây dựng trung tâm dữ liệu cho OpenAI.

Quỹ Đầu tư công Saudi Arabia đưa AI vào nhóm mục tiêu chiến lược trong kế hoạch 5 năm đến năm 2030. Các quỹ Trung Đông và Bắc Phi hiện chiếm 39% tổng giá trị đầu tư của các quỹ tài sản quốc gia toàn cầu./. 

Nguồn tham khảo: Nikkei Asia