Trái phiếu châu Âu bị bán tháo mạnh
Giá khí đốt leo thang cùng những bất ổn chính trị đang đẩy nhanh làn sóng bán tháo trái phiếu châu Âu. Chi phí vay dài hạn của Pháp, Italy và Anh tăng mạnh nhất trong nhóm G7 trong một tháng qua, với lợi suất trái phiếu lên mức cao nhất nhiều năm.
Ngay cả Đức, nơi được coi là “hầm trú ẩn” của khu vực, cũng không tránh khỏi áp lực. Lợi suất trái phiếu chính phủ Đức kỳ hạn 30 năm đã tăng lên mức cao nhất kể từ năm 2011.
Thị trường lo ngại châu Âu có thể đối mặt một cú sốc năng lượng mới, ngay thời điểm tài chính công tại nhiều quốc gia đã chịu sức ép lớn.
Giá khí đốt tăng vọt
Giá khí đốt tự nhiên tăng hơn 120% kể từ khi chiến sự Iran nổ ra và chạm mức cao nhất ba năm vào tuần trước. Diễn biến này làm dấy lên lo ngại Ngân hàng Trung ương châu Âu (ECB) sẽ phải tiếp tục tăng lãi suất.
Lượng khí đốt dự trữ tại châu Âu hiện ở mức thấp kỷ lục so với cùng kỳ các năm trước. Điều này có nguy cơ làm cuộc cạnh tranh nguồn cung toàn cầu thêm căng thẳng khi thời gian bổ sung kho dự trữ trước mùa đông ngày càng thu hẹp.
Các chính phủ và doanh nghiệp đã trì hoãn mua khí đốt trong mùa hè. Tuy nhiên, nhu cầu mua bù trong thời gian tới có thể đẩy giá vượt 100 euro/MWh, cao hơn khoảng 40% so với mức hiện tại, trong bối cảnh châu Âu phải cạnh tranh nguồn cung với các khách hàng châu Á.
“Châu Âu đặc biệt dễ tổn thương trước một đợt tăng giá khí đốt”, ông Mark Dowding, Giám đốc đầu tư tại RBC BlueBay Asset Management, cho biết.
Theo ông, các nước đang phát triển nghèo hơn khó có khả năng trả giá cao, trong khi châu Âu thường giành được nguồn cung bằng cách đưa ra mức giá tốt hơn.
Tại Mỹ, rủi ro lạm phát chủ yếu đến từ dầu thô. Tuy nhiên, giá dầu hiện vẫn thấp hơn khoảng 20% so với đỉnh hồi tháng 4. Sự khác biệt này cũng được phản ánh trên thị trường trái phiếu.
Kể từ ngày 4/8, lợi suất trái phiếu chính phủ Đức kỳ hạn 10 năm tăng 24 điểm cơ bản, lên khoảng 3,35%. Trong cùng thời gian, lợi suất trái phiếu kho bạc Mỹ cùng kỳ hạn chỉ tăng 14 điểm cơ bản.
Thị trường hoán đổi hiện phản ánh khả năng ECB sẽ thực hiện thêm ba đợt tăng lãi suất, mỗi đợt 0,25 điểm phần trăm, trong vòng một năm tới. Đợt tăng đầu tiên được dự báo có thể diễn ra tại cuộc họp ngày 10/9. Trong khi đó, nhà đầu tư kỳ vọng Cục Dự trữ Liên bang Mỹ (Fed) sẽ tăng lãi suất hai lần trong cùng giai đoạn.
Rủi ro tài khóa và chính trị
Làn sóng bán tháo còn chịu tác động từ tình hình tài khóa và các cuộc bầu cử sắp tới tại châu Âu.
Trái phiếu Pháp diễn biến kém hơn các thị trường trong khu vực khi nước này đối mặt với núi nợ công và mức thâm hụt ngân sách vượt 5% GDP. Chênh lệch lợi suất giữa trái phiếu Pháp và Đức hiện ở gần mức cao nhất kể từ cuộc khủng hoảng nợ công châu Âu năm 2012.
Ngược lại, chi phí vay của Italy so với Đức đã giảm nhờ giai đoạn ổn định chính trị và duy trì kỷ luật tài khóa dưới thời Thủ tướng Giorgia Meloni. Tuy nhiên, một số chuyên gia cho rằng lợi suất trái phiếu Italy vẫn chưa đủ hấp dẫn để bù đắp rủi ro trước cuộc bầu cử năm 2027. Lợi suất trái phiếu chính phủ Italy kỳ hạn 10 năm hiện khoảng 4,2%, chỉ thấp hơn một chút so với trái phiếu Pháp cùng kỳ hạn.
Ngay cả khi Mỹ và Iran khôi phục thỏa thuận hòa bình, giúp hạ nhiệt giá năng lượng, các ngân hàng trung ương vẫn phải theo dõi nguy cơ “vòng tác động thứ hai”. Đây là tình trạng cú sốc giá ban đầu lan sang tiền lương, hàng hóa và dịch vụ, khiến lạm phát kéo dài hơn./.
Nguồn tham khảo: Bloomberg