SSI Research: Trần CDR 85% có thể làm tăng áp lực thanh khoản ngân hàng

SSI Research cho rằng đề xuất áp trần tỷ lệ tín dụng trên huy động vốn (CDR) ở mức 85% có thể làm gia tăng áp lực thanh khoản, buộc nhiều ngân hàng đẩy mạnh huy động vốn, phát hành trái phiếu và chịu áp lực lên biên lãi ròng (NIM).

Theo nhóm phân tích, hiện một số ngân hàng đã có tỷ lệ cho vay trên tiền gửi thuần (LDR) vượt 100%. Trong bối cảnh đó, việc duy trì đồng thời trần CDR/LDR cùng với các chỉ tiêu thanh khoản theo Basel III như LCR (tỷ lệ khả năng chi trả) và NSFR (tỷ lệ nguồn vốn ổn định ròng) có thể tạo ra các ràng buộc chồng chéo, thậm chí mâu thuẫn nhau.

SSI Research lưu ý rằng các ngân hàng áp dụng LCR và NSFR theo lộ trình vẫn chưa mặc nhiên được miễn áp dụng CDR. Việc miễn trừ chỉ có hiệu lực khi cả hai chỉ tiêu LCR và NSFR đạt 100%, đồng thời NHNN vẫn có thể yêu cầu tuân thủ CDR vì mục tiêu giám sát.

“Điều này tạo ra rủi ro ràng buộc kép”, SSI nhận định, rằng khi các ngân hàng vừa phải đáp ứng các chuẩn thanh khoản dựa trên rủi ro theo Basel III, vừa bị giới hạn bởi một trần CDR cố định tính theo quy mô bảng cân đối.

NIM có thể chịu áp lực

Một số nội dung chính của dự thảo thay thế Thông tư 22

Về bản chất, CDR khá tương đồng với LDR thuần, song có một số điều chỉnh trong cách tính. Cụ thể, ở mẫu số, chỉ 20% tiền gửi Kho bạc Nhà nước được ghi nhận, trong khi trái phiếu do ngân hàng khác nắm giữ không được tính. Ở tử số, dư nợ tín dụng được trừ vốn chủ sở hữu.

SSI Research cho rằng tác động từ việc điều chỉnh tiền gửi Kho bạc không lớn ở cấp độ toàn hệ thống, nhưng có thể hỗ trợ đáng kể hơn cho nhóm Big4 – nơi tập trung lượng tiền gửi Kho bạc lớn hơn.

Ngược lại, việc loại trừ nguồn vốn liên ngân hàng có thể làm gia tăng áp lực đối với những ngân hàng phụ thuộc nhiều vào thị trường liên ngân hàng để quản trị thanh khoản.

Theo SSI, nếu không có lộ trình chuyển tiếp phù hợp, CDR có thể trở thành ràng buộc bảng cân đối quan trọng đối với các ngân hàng tăng trưởng cao, đặc biệt là nhóm có tỷ lệ CDR vượt ngưỡng 85%.

“Việc áp dụng ngay lập tức sẽ buộc các ngân hàng có CDR cao cạnh tranh quyết liệt để huy động vốn thị trường 1, làm chậm tăng trưởng tín dụng hoặc phát hành thêm chứng chỉ tiền gửi, trái phiếu dài hạn, qua đó làm tăng chi phí vốn và gây áp lực lên NIM”, SSI Research nhấn mạnh.

Báo cáo cũng lưu ý điều này có thể khiến thanh khoản hệ thống thêm căng thẳng, trong bối cảnh nhiều ngân hàng hiện đã phụ thuộc nhiều hơn vào chứng chỉ tiền gửi (CDS), nguồn hỗ trợ từ NHNN và vốn vay nước ngoài để bù đắp khoảng trống vốn thị trường 1.

SSI Research cho rằng kinh nghiệm quốc tế cho thấy cách tiếp cận linh hoạt hơn có thể phù hợp hơn trong giai đoạn chuyển đổi. Chẳng hạn, Trung Quốc từng bãi bỏ trần LDR khi từng bước áp dụng các chuẩn thanh khoản Basel.

Do đó, nhóm phân tích kỳ vọng NHNN sẽ tiếp tục điều chỉnh cơ chế CDR trong các dự thảo tiếp theo, theo hướng có lộ trình chuyển tiếp rõ ràng hoặc linh hoạt hơn về giám sát nhằm tránh gia tăng áp lực thanh khoản cho hệ thống ngân hàng trong giai đoạn hiện nay./.