Nhà sáng lập Evergrande Hứa Gia Ấn bị kết án chung thân

Từng là người giàu nhất châu Á, ông Hứa Gia Ấn - nhà sáng lập Tập đoàn Evergrande - vừa bị kết án chung thân vì hàng loạt tội danh kinh tế.

Trước đó, Viện Kiểm sát Nhân dân thành phố Thâm Quyến truy tố nhà sáng lập Evergrande với 8 tội danh, gồm: Huy động tiền gửi trái phép từ công chúng, gian lận huy động vốn, cho vay trái pháp luật, sử dụng vốn trái quy định, gian lận phát hành chứng khoán, vi phạm quy định công bố thông tin, chiếm đoạt tài sản và đưa hối lộ.

Theo Tân Hoa xã, ông Hứa cũng bị tịch thu tài sản. Trước đó, tại phiên tòa hồi tháng 4, cựu Chủ tịch Evergrande đã nhận tội đối với các cáo buộc, trong đó có gian lận huy động vốn và đưa hối lộ.

Hai pháp nhân từng thuộc đế chế Evergrande bị phạt tổng cộng 15,82 tỷ nhân dân tệ, tương đương khoảng 2,4 tỷ USD.

Trong đó, China Evergrande Group – doanh nghiệp từng niêm yết tại Hong Kong – bị phạt 8,82 tỷ nhân dân tệ. Công ty con hoạt động tại Trung Quốc đại lục Hengda Real Estate bị phạt 7 tỷ nhân dân tệ.

Theo phán quyết của tòa, hai doanh nghiệp này đã khai khống tài sản và che giấu các khoản nợ “một cách liên tục, trên quy mô lớn”.

Ngoài ông Hứa Gia Ấn, tòa án còn tuyên án 56 người liên quan đến các sai phạm tại Evergrande, trong đó có hai con trai của ông là Hứa Trí Kiện và Hứa Đằng Hạc. Mức án dành cho các bị cáo dao động từ 22 tháng đến 18 năm tù.

Tân Hoa xã dẫn nhận định của tòa án cho biết số tiền liên quan đến vụ án đặc biệt lớn, tính chất hành vi đặc biệt nghiêm trọng, gây thiệt hại kinh tế rất lớn và tác động nghiêm trọng đến xã hội.

Từ tỷ phú bất động sản đến án chung thân

Sinh ra trong một gia đình nghèo tại tỉnh Hà Nam, ông Hứa Gia Ấn được bà nội nuôi dưỡng từ nhỏ. Sau khi tốt nghiệp Học viện Gang thép Vũ Hán năm 1982, ông làm kỹ thuật viên tại một nhà máy thép trong khoảng 10 năm.

Đầu thập niên 1990, ông chuyển đến Thâm Quyến và làm nhân viên kinh doanh cho một doanh nghiệp bất động sản. Đến năm 1996, ông thành lập Evergrande tại Quảng Châu. Bằng chiến lược mở rộng dựa vào vốn vay, doanh nghiệp nhanh chóng vươn lên nhóm đầu ngành bất động sản Trung Quốc.

Đến năm 2017, Evergrande đạt vốn hóa khoảng 51 tỷ USD. Cùng thời điểm này, ông Hứa trở thành người giàu nhất châu Á với khối tài sản ước tính 45,3 tỷ USD, theo Bloomberg. 

Tuy nhiên, mô hình tăng trưởng dựa vào nợ đổ vỡ, khi Trung Quốc siết hoạt động vay vốn của các doanh nghiệp địa ốc. Evergrande mất khả năng thanh toán trái phiếu quốc tế vào năm 2021, với tổng nghĩa vụ nợ hơn 300 tỷ USD – lớn nhất trong ngành bất động sản toàn cầu.

Cú sụp đổ của Evergrande khiến hàng loạt dự án đình trệ, người mua nhà mòn mỏi chờ nhận căn hộ, còn nhiều nhà đầu tư chịu thiệt hại. Tập đoàn từng dẫn đầu thị trường trở thành biểu tượng cho cuộc khủng hoảng bất động sản kéo dài tại Trung Quốc.

Tháng 1/2024, Tòa án Cấp cao Hong Kong ra lệnh thanh lý Evergrande sau khi doanh nghiệp không thể đưa ra phương án tái cơ cấu nợ khả thi. Cổ phiếu tập đoàn bị hủy niêm yết vào tháng 8/2025.

Theo Reuters, các đơn vị thanh lý mới thu hồi khoảng 255 triệu USD tài sản, trong khi tổng yêu cầu đòi nợ lên tới 45 tỷ USD.

Ông Hứa Gia Ấn bị giới chức Trung Quốc bắt giữ từ tháng 9/2023 vì nghi ngờ liên quan đến các hành vi phạm pháp.

Năm 2024, cơ quan quản lý chứng khoán Trung Quốc xác định Evergrande Real Estate đã khai khống tổng cộng 564 tỷ nhân dân tệ, tương đương khoảng 79 tỷ USD doanh thu trong hai năm 2019-2020, đồng thời phát hành trái phiếu dựa trên báo cáo tài chính sai lệch.

Ông Hứa sau đó bị phạt 47 triệu nhân dân tệ, tương đương khoảng 6,5 triệu USD, và bị cấm tham gia thị trường chứng khoán Trung Quốc suốt đời. Evergrande Real Estate cũng bị phạt 4,2 tỷ nhân dân tệ. Reuters dẫn kết luận của cơ quan quản lý cho rằng các vi phạm có tính chất đặc biệt nghiêm trọng.

Bản án chung thân khép lại hành trình của vị tỷ phú bất động sản, đồng thời đánh dấu một trong những vụ xét xử doanh nhân đáng chú ý nhất trong chiến dịch xử lý sai phạm tài chính tại Trung Quốc./.