Đề xuất làm tuyến metro dài 44,5 km nối TP.HCM với sân bay Long Thành theo cơ chế cấp bách

Tuyến Metro Bến Thành – Suối Tiên được đề xuất kéo dài thêm khoảng 44,5 km đến Trung tâm hành chính TP. Đồng Nai và sân bay Long Thành. Dự án có thể được triển khai theo phương thức PPP, loại hợp đồng BT và áp dụng cơ chế công trình cấp bách để rút ngắn thời gian chuẩn bị đầu tư.

Theo Cổng Thông tin điện tử Chính phủ, sáng 30/7, Phó Thủ tướng Thường trực Phạm Gia Túc chủ trì cuộc họp với lãnh đạo TP.HCM, TP. Đồng Nai cùng một số bộ, ngành liên quan về phương án triển khai dự án.

Theo Phó Chủ tịch UBND TP. Đồng Nai Hồ Văn Hà, hiện có 3 tuyến đường sắt được quy hoạch kết nối với sân bay Long Thành, gồm đường sắt tốc độ cao Bắc – Nam, đường sắt Thủ Thiêm – Long Thành và tuyến kéo dài Metro Bến Thành – Suối Tiên.

Trong đó, tuyến metro kéo dài từ TP.HCM đến Trung tâm hành chính TP. Đồng Nai và sân bay Long Thành có tổng chiều dài khoảng 44,5 km, với khoảng 2,9 km đi qua địa bàn TP.HCM.

Theo lãnh đạo TP. Đồng Nai, nhu cầu đi lại giữa Đồng Nai và TP.HCM ngày càng gia tăng. Khi sân bay Long Thành đi vào khai thác, nhu cầu vận chuyển hành khách khối lượng lớn giữa sân bay và các khu vực lân cận được dự báo sẽ tăng mạnh.

Việc kéo dài tuyến Metro Bến Thành – Suối Tiên được kỳ vọng bổ sung thêm một phương án kết nối trực tiếp giữa TP.HCM, Đồng Nai và sân bay Long Thành, đồng thời chia sẻ áp lực với các tuyến giao thông đường bộ trong khu vực.

HĐND TP. Đồng Nai và TP.HCM thống nhất xác định đây là dự án liên quan đến hai địa phương, trong đó TP. Đồng Nai được giao làm cơ quan chủ quản triển khai.

Dự kiến đầu tư PPP, thanh toán bằng quỹ đất

Dự án dự kiến được thực hiện theo phương thức đối tác công tư (PPP), loại hợp đồng xây dựng – chuyển giao (BT).

Để huy động nguồn lực, TP. Đồng Nai đã quy hoạch các khu vực phát triển đô thị theo mô hình TOD dọc tuyến metro và chuẩn bị quỹ đất đối ứng. Mô hình này cho phép khai thác giá trị gia tăng của đất đai và không gian đô thị hình thành quanh các nhà ga để tạo nguồn lực đầu tư hạ tầng.

Công tác giải phóng mặt bằng đã được tách thành một dự án độc lập và đang được triển khai trên toàn tuyến. TP. Đồng Nai đặt mục tiêu cơ bản hoàn thành giải phóng mặt bằng trước ngày 31/12/2026.

Tại cuộc họp, đại diện các bộ, ngành thống nhất đánh giá dự án có tính cần thiết, cấp bách, góp phần tăng năng lực kết nối giữa TPHCM, Đồng Nai và sân bay Long Thành, qua đó đáp ứng yêu cầu phát triển kinh tế – xã hội của khu vực.

Các ý kiến cũng thống nhất đề xuất áp dụng hình thức công trình cấp bách theo quy định của Luật Xây dựng và báo cáo Chính phủ xem xét theo thẩm quyền, tạo cơ sở pháp lý triển khai dự án.

Đề xuất Chính phủ ban hành nghị quyết riêng

Kết luận cuộc họp, Phó Thủ tướng Thường trực Phạm Gia Túc cho biết dự án nhằm cụ thể hóa chỉ đạo về việc đẩy nhanh các công trình giao thông kết nối sân bay Long Thành với trung tâm TPHCM và Đồng Nai.

Theo Phó Thủ tướng, Thủ tướng Chính phủ đã đồng ý chủ trương triển khai dự án theo điều kiện khẩn cấp. Đối với những công trình giao thông cần sớm đưa vào khai thác đồng bộ với sân bay Long Thành và mạng lưới giao thông khu vực, cần có cơ chế đặc biệt theo hướng khẩn cấp, cấp bách.

Nếu áp dụng quy trình đầu tư thông thường, thời gian chuẩn bị và triển khai có thể kéo dài, ảnh hưởng đến tiến độ chung của hệ thống hạ tầng kết nối sân bay.

Phó Thủ tướng thống nhất với đề xuất của TP. Đồng Nai, TPHCM và các bộ, ngành về việc hoàn thiện cơ sở chính trị, pháp lý và xác định rõ thẩm quyền để trình Chính phủ xem xét ban hành nghị quyết, qua đó xác định dự án kéo dài Metro Bến Thành – Suối Tiên là công trình cấp bách.

UBND TP. Đồng Nai, UBND TPHCM và Bộ Xây dựng được giao tiếp tục rà soát kỹ hồ sơ, bảo đảm đầy đủ cơ sở pháp lý trước khi trình Chính phủ. Các bộ, ngành phải chủ động hướng dẫn, hỗ trợ địa phương, không để phát sinh thủ tục không cần thiết làm chậm tiến độ dự án.

Trong đó, Bộ Xây dựng sẽ chủ trì hỗ trợ TP. Đồng Nai thẩm định hồ sơ, báo cáo, thiết kế và các nội dung triển khai sau thiết kế cơ sở. Trường hợp cần thiết, Bộ có thể huy động chuyên gia tham gia hỗ trợ địa phương./.