Bóng dáng 'ông chủ' đứng sau hai đồng stablecoin phổ biến nhất thế giới (Phần 2)

Cuộc chiến chất lượng

Sau nhiều năm có mức lợi nhuận trung bình, Tether và Circle bất ngờ thu về khoản lợi nhuận khổng lồ vào năm 2022. Khi Cục Dự trữ Liên bang Mỹ tăng lãi suất, danh mục trái phiếu Kho bạc của Tether đã chuyển từ việc tạo ra hàng chục triệu USD mỗi năm lên hàng trăm triệu USD mỗi quý.

Devasini có vẻ không tiêu xài nhiều từ khoản lợi nhuận khổng lồ mà Tether thu về. Ông thường xuất hiện trong các cuộc họp với một bộ đồ thể thao cũ, đội chiếc mũ lưỡi trai có dòng chữ “FOOL” và đeo một túi đeo chéo lủng lẳng chìa khóa cùng nhiều ổ lưu trữ dữ liệu. Dù vậy, ông vẫn thích khoe với các cộng sự về số tiền khổng lồ mà Tether thu về mỗi ngày.

Tuy nhiên, Devasini cũng cảm thấy khối tài sản mới khiến ông trở thành mục tiêu. Tại một cuộc họp ở Bahamas vào tháng 12 năm đó, ông nói với một đối tác kinh doanh rằng ông tin Tether là mối đe dọa lớn đối với hệ thống ngân hàng quốc tế do Mỹ chi phối, đến mức Nhà Trắng có thể tìm cách đóng cửa công ty này bất cứ lúc nào.

Trong khi đó, Allaire ngày càng thắt chặt mối quan hệ với giới tài chính truyền thống. Cuối năm 2022, Circle giữ phần lớn dự trữ của mình tại Bank of New York Mellon, ngân hàng lưu ký lớn nhất thế giới, cùng một phần tiền mặt tại các tổ chức tài chính chính thống khác. BlackRock trong khi đó quản lý danh mục trái phiếu Kho bạc của Circle.

Tether chủ yếu được điều hành bởi Devasini và một nhóm nhỏ các cộng sự cùng chí hướng, trong đó có Ardoino, một lập trình viên máy tính người Ý có cá tính mạnh, theo nguồn tin thân cận. Ngược lại, Circle có hàng trăm nhân viên cùng một hội đồng quản trị bao gồm nhiều cựu giám đốc điều hành cấp cao.

Allaire từng đăng tweet với nội dung “Flight to quality” (ý nói dòng tiền chảy vào tài sản chất lượng) khi các nhà giao dịch bán tháo tether để chuyển sang USDC, giúp stablecoin của Circle dần thu hẹp khoảng cách với đối thủ.

Tuy nhiên, Circle gặp cú vấp lớn khi Silicon Valley Bank (SVB) sụp đổ vào tháng 3/2023, khiến hơn 3 tỷ USD dự trữ tiền mặt của công ty bị mắc kẹt. Các nhà giao dịch hoảng loạn bán tháo USDC, đẩy giá xuống còn 87 cent, một mức giảm nghiêm trọng đối với một stablecoin vốn được thiết kế để luôn giữ giá trị ở mức 1 USD.

Tether nhân cơ hội này để giáng thêm đòn vào đối thủ khi tuyên bố rằng công ty không có bất kỳ liên quan nào đến SVB. “Flight to safety” (ý nói dòng tiền chảy vào tài sản an toàn), Ardoino đáp trả trên Twitter khi nhà đầu tư đổ xô quay lại với tether.

USDC đã khôi phục lại mức neo 1 USD sau khi các cơ quan quản lý cứu trợ SVB. Tuy nhiên, khoảng 20 tỷ USD đã rời khỏi USDC trong suốt phần còn lại của năm.

Ardoino cảnh báo rằng mọi người nên “thực sự cẩn trọng” với một công ty stablecoin như Circle vì họ giữ dự trữ bằng tiền mặt trong các khoản tiền gửi không được bảo hiểm, khiến USDC dễ bị tổn thương nếu ngân hàng gặp sự cố, mặc dù bản thân Tether cũng từng gặp vấn đề bị phong tỏa tài sản vài năm trước. Allaire thì lập luận rằng Circle cần giữ một phần nhỏ dự trữ tiền mặt bên ngoài BNY Mellon và các ngân hàng lớn khác để đảm bảo khả năng thanh khoản khi khách hàng rút tiền.

Tháng 6 năm đó, Allaire kiến nghị Quốc hội Mỹ ban hành một đạo luật về stablecoin, trong đó yêu cầu các nhà phát hành phải tuân thủ các tiêu chuẩn dự trữ nghiêm ngặt và được phép gửi tiền tại Cục Dự trữ Liên bang (Fed). Nhằm tấn công trực diện vào Tether, ông kêu gọi các biện pháp ngăn chặn việc lưu hành các stablecoin phát hành từ nước ngoài mà “không tuân thủ các quy định của Mỹ.” Ông nhấn mạnh: “Tệ nhất là chúng đang làm suy yếu lợi ích và an ninh quốc gia của Mỹ.”

Allaire cùng các cộng sự đã tích cực vận động trên toàn cầu, từ Nhật Bản, Singapore, Liên minh Châu Âu đến Brazil, để tư vấn cho các chính phủ về việc áp đặt quy định đối với stablecoin, đồng thời thiết lập quan hệ đối tác với các ngân hàng nước ngoài để giúp khách hàng địa phương của Circle giao dịch trực tiếp với một tổ chức tài chính được quản lý.

Circle đạt lợi thế

Tại Lugano vào năm ngoái, Devasini ngày càng lo lắng trước những quy định pháp lý siết chặt, cả do các quy định mới và các cáo buộc liên quan đến việc tether bị sử dụng vào mục đích phạm pháp.

Thị trưởng Lugano, Michele Foletti, mô tả thành phố nhỏ của Thụy Sĩ này là “nơi trú ẩn” của Devasini khỏi thế giới bên ngoài. Ông thường làm việc trong một văn phòng giản dị phía trên một quán bar và dùng bữa cùng Foletti tại một nhà hàng phục vụ bánh panettone theo phong cách bitcoin. Vợ của Devasini thậm chí còn giới thiệu một bức tượng điêu khắc về Satoshi Nakamoto, người sáng lập ẩn danh của bitcoin, tại một công viên ven hồ.

Devasini nói với các cộng sự rằng ông sẽ không đến Mỹ. Trong một nhóm chat, ông tìm kiếm thông tin về số phận của Kim Dotcom, người sáng lập trang web Megaupload đã bị đóng cửa, người mà Bộ Tư pháp Mỹ đang tìm cách dẫn độ với cáo buộc vi phạm bản quyền.

Tháng 4/2024, Bộ Tài chính Mỹ chỉ đích danh tether là công cụ giúp tài trợ chiến tranh. Đến tháng 6, khẩu hiệu “Tethered to Corruption” (Bị Ràng Buộc với Tham Nhũng) xuất hiện trên các bảng quảng cáo ở Washington, D.C., và Quảng trường Thời Đại của New York. Đây là một phần của chiến dịch từ một nhóm vận động nhằm thu hút sự chú ý đến việc tether bị sử dụng bởi các tổ chức khủng bố và băng đảng ma túy. Nhóm này gọi công ty là “FTX tiếp theo,” ám chỉ sàn giao dịch phá sản của Sam Bankman-Fried, người hiện đang ngồi tù.

Devasini tin rằng Circle đứng sau chiến dịch bôi nhọ này. “Họ đứng sau mọi nỗ lực nhằm nói xấu Tether,” ông nói với một đối tác kinh doanh.

Ardoino sau đó công khai cáo buộc các đối thủ của Tether đã tài trợ cho chiến dịch của nhóm vận động này. Nhóm có tên Consumers’ Research cho biết họ không bao giờ tiết lộ danh tính các nhà tài trợ.

Circle từ chối bình luận về sự việc.

Tuy nhiên, các lãnh đạo Circle đã thường xuyên gặp gỡ các quan chức cấp cao của Bộ Tài chính và các cơ quan khác trong suốt năm 2024 để cảnh báo về những rủi ro an ninh quốc gia của tether, theo WSJ.

Tại một phiên điều trầnQuốc hội vào tháng Hai, khi được hỏi về tether, giám đốc chính sách cấp cao của Circle bày tỏ hy vọng rằng chính quyền Mỹ đang nghiên cứu cách mà đối thủ đang tiếp tay cho các “hoạt động độc hại.”

Bộ Tài chính Mỹ lo ngại đến mức đã cân nhắc việc áp đặt lệnh trừng phạt trực tiếp lên Tether, điều này có thể khiến công ty bị loại khỏi hệ thống ngân hàng Mỹ và gần như chắc chắn dẫn đến sự sụp đổ của nó. Bộ cũng đề nghị Quốc hội trao quyền mới để nhắm vào các stablecoin nước ngoài được bảo chứng bằng đô la Mỹ nhằm kiềm chế Tether, mặc dù đề xuất này cuối cùng không được thông qua.

Tháng Tư, hai thượng nghị sĩ Kirsten Gillibrand (D., N.Y.) và Cynthia Lummis (R., Wyo.) đã giới thiệu một dự luật nhằm cấm các stablecoin không được quản lý. “Tôi sẽ chọn Circle thay vì Tether,” Lummis tuyên bố vào thời điểm đó.

Circle cũng đã có được giấy phép hoạt động trên toàn EU theo quy định mới, yêu cầu các nhà phát hành stablecoin phải giữ ít nhất 30% dự trữ của họ bằng tiền mặt tại các ngân hàng địa phương. Tether phản đối điều kiện này, cho rằng nó làm gia tăng rủi ro, ví dụ từ sự sụp đổ của SVB. Đáp lại, Coinbase và một số sàn giao dịch khác đã hủy niêm yết các token tether dành cho khách hàng EU.

Một chiến thắng khác cho Circle đến vào tháng 12, khi Binance, sàn giao dịch tiền mã hóa lớn nhất thế giới, hợp tác với họ để thúc đẩy việc sử dụng USDC. Trước đây, Binance từng là trung tâm giao dịch tether trong nhiều năm. Tuy nhiên, sau khi nhận tội vi phạm luật tài chính của Mỹ vào cuối năm 2023, ngay cả Binance cũng đứng về phía Allaire.

Chính quyền mới

Devasini vẫn còn một quân bài chiến lược: Bộ trưởng Thương mại Lutnick, người có công ty Cantor Fitzgerald đang nắm giữ lượng lớn trái phiếu Kho bạc của Tether.

Lutnick đã đích thân đàm phán một thỏa thuận để Cantor đầu tư vào công ty mẹ của Tether thông qua trái phiếu chuyển đổi vào tháng 4/2024. Sau cuộc gặp với Lutnick tại Lugano vào tháng 5, Devasini nói với các cộng sự rằng đồng minh của ông Trump sẽ tìm cách ngăn chặn bất kỳ dự luật nào có thể gây hại cho Tether. Devasini còn tiết lộ rằng Lutnick không ưa Circle.

Bộ Thương mại không bình luận về thông tin này. Người phát ngôn của Cantor cũng từ chối đưa ra ý kiến.

Theo các cộng sự của Devasini, Lutnick đã giúp ông xây dựng mối quan hệ với nhóm Trump. Một tháng sau chiến thắng bầu cử của Trump, Tether đã chi 775 triệu USD để mua cổ phần của nền tảng streaming có tên Rumble, một thương vụ do Cantor quản lý. CEO của Rumble, Chris Pavlovski, một người bạn thân của Donald Trump Jr., đã lên Twitter ca ngợi Tether vì đang lan tỏa "tinh thần tự do của nước Mỹ."

Các thượng nghị sĩ đã chất vấn Lutnick về khả năng xung đột lợi ích liên quan đến Tether. Lutnick lập luận rằng tội phạm sử dụng tether nhiều hơn USDC đơn giản vì nó có thị phần lớn hơn. "Đó giống như việc đổ lỗi cho Apple vì tội phạm sử dụng điện thoại Apple," ông nói.

Khi Thượng nghị sĩ Maria Cantwell (D., Wash.) hỏi liệu Lutnick có từng tìm cách cản trở các dự luật nhằm quản lý Tether hay không, ông trả lời rằng mình luôn tin rằng Quốc hội cần tránh làm suy yếu "sự thống trị của đồng đô la trên blockchain." Điều này ám chỉ rằng luật pháp không nên quá khắc nghiệt với các công ty như Tether đến mức họ đánh mất thị phần.

Ông không cam kết sẽ không can thiệp vào bất kỳ cuộc điều tra liên bang nào về Tether, mà chỉ viết rằng ông sẽ thực hiện nhiệm vụ của mình theo đúng quy định đạo đức của chính phủ. Đề cập đến các cuộc thảo luận trước đó với Devasini, Lutnick tuyên bố: "Tôi chưa bao giờ gợi ý với bất kỳ ai rằng tôi sẽ làm điều gì đó không đúng đắn liên quan đến Tether."

Sau đó, ông Trump đã ban hành một sắc lệnh hành pháp nhằm thúc đẩy “các stablecoin được bảo chứng bằng USD một cách hợp pháp và chính đáng trên toàn cầu.” Lệnh này cũng thành lập một nhóm công tác về tiền mã hóa, trong đó có Lutnick, để xem xét những quy định nào cần được bãi bỏ hoặc sửa đổi.

Sau khi Lutnick rời Cantor, con trai ông, Brandon Lutnick, người từng thực tập tại Tether ở Lugano, được bổ nhiệm làm chủ tịch công ty.

Trong khi đó, Circle đã đóng góp 1 triệu USD cho một siêu ủy ban hành động chính trị (super PAC) ủng hộ các ứng viên thân thiện với tiền mã hóa, đồng thời quyên góp thêm 1 triệu USD cho ủy ban nhậm chức của Trump.

Lummis và Gillibrand đã cùng hai Thượng nghị sĩ Đảng Cộng hòa giới thiệu một dự luật stablecoin mới vào tháng Hai, được Allaire công khai ủng hộ. Hạ viện cũng đưa ra một đề xuất tương tự. Trong một cuộc phỏng vấn, Gillibrand nhấn mạnh rằng luật này sẽ giúp các công ty tiền mã hóa nghiêm túc cạnh tranh trong một thị trường công bằng, “mà không bị thiệt thòi hoặc bị làm suy yếu bởi những kẻ bịp bợm hoặc những bên không có tiêu chuẩn an toàn và minh bạch.”

“Tôi không nghĩ rằng Tether hiện tại có thể đáp ứng được các yêu cầu này,” bà nói.

Tăng trưởng của Tether đã chậm lại từ giữa tháng 12 sau khi token của họ bị gỡ bỏ khỏi một số sàn giao dịch.

Trong khi đó, Circle đang bứt phá mạnh mẽ. Tổng giá trị USDC cuối cùng đã vượt qua mức trước sự cố SVB vào đầu tháng Hai. Công ty sắp chuyển vào trụ sở mới tại Trung tâm Thương mại Thế giới ở New York./.