Bất động sản Trung Quốc: 'Thành trì' quốc doanh cũng lung lay
Sau làn sóng vỡ nợ của các tập đoàn địa ốc tư nhân như Evergrande và Country Garden, thị trường bất động sản Trung Quốc đang chứng kiến những dấu hiệu bất ổn tại nhóm doanh nghiệp quốc doanh.
Cái tên mới nhất thu hút sự chú ý của giới đầu tư là Zhuhai Huafa Group (Huafa) - tập đoàn quốc doanh đứng sau hàng loạt dự án hạ tầng tại thành phố Chu Hải, tỉnh Quảng Đông, cùng nhiều dự án nhà ở trên khắp Trung Quốc.
Áp lực thanh khoản tại Huafa bộc lộ khi tập đoàn chậm thanh toán một số sản phẩm tín thác và phải đề nghị các ngân hàng gia hạn thời gian trả nợ.
Dù đã huy động được nguồn vốn để tạm thời tránh vỡ nợ, Huafa vẫn đối mặt với rủi ro tái cấp vốn ngày càng lớn.
Đây cũng là một trong những lý do khiến Fitch Ratings tuần trước hạ xếp hạng tín nhiệm nợ dài hạn của tập đoàn hai bậc xuống BB+, thuộc nhóm đầu cơ.
Gánh nợ 61 tỷ USD
Những khó khăn của Huafa phần nào đã được phản ánh qua kết quả kinh doanh nửa đầu năm 2026.
Doanh thu của tập đoàn giảm khoảng 30% so với cùng kỳ, xuống còn 67,4 tỷ NDT (10,1 tỷ USD). Huafa báo lỗ ròng 3,4 tỷ NDT, đảo chiều so với khoản lãi cùng kỳ năm trước.
Trong khi hoạt động kinh doanh sa sút, dư nợ chịu lãi của Huafa tính đến cuối tháng 6/2026 lên tới 404,7 tỷ NDT (61 tỷ USD).
Một phần đáng kể nguồn vốn của tập đoàn đang bị mắc kẹt trong các dự án bất động sản. Riêng tại công ty con niêm yết Zhuhai Huafa Properties, giá trị bất động sản đã hoàn thành nhưng chưa bán được lên tới 70 tỷ NDT, bên cạnh khoảng 120 tỷ NDT đất đai và các dự án đang phát triển.
Trước khó khăn của Huafa, chính quyền thành phố Chu Hải đã phải vào cuộc.
Ông Zou Hui - người đứng đầu Ủy ban Giám sát và Quản lý tài sản nhà nước (SASAC) thành phố Chu Hải - cho biết cơ quan này đã cung cấp hơn 40 tỷ NDT cho Huafa và có thể huy động thêm gần 70 tỷ NDT dưới dạng tiền và tài sản.
Song, khả năng hỗ trợ của chính quyền địa phương cũng có giới hạn.
Theo Huachuang Securities, Huafa hiện có 115,6 tỷ NDT trái phiếu đang lưu hành, trong đó khoảng 46 tỷ NDT sẽ đáo hạn vào năm 2027.
S&P Global Ratings nhận định việc đáp ứng nhu cầu hỗ trợ tài chính của Huafa chỉ bằng nguồn ngân sách thành phố Chu Hải sẽ gặp nhiều khó khăn.
Vỡ nợ ngay cả sau khi tái cơ cấu
Khó khăn của Huafa diễn ra trong bối cảnh rủi ro tín dụng đang tái diễn trên thị trường bất động sản Trung Quốc.
Tháng 10/2026, Shimao Group rơi vào tình trạng vỡ nợ, nối gót China Aoyuan Group và CIFI Group. Cả ba tập đoàn địa ốc này đều đã thực hiện tái cơ cấu nợ kể từ năm 2024.
Việc tái cơ cấu giúp các doanh nghiệp có thêm thời gian thu xếp nguồn vốn và giảm áp lực trả nợ trước mắt. Tuy nhiên, trong bối cảnh giá nhà liên tục giảm, lượng hàng tồn kho lớn và sức mua yếu, các chủ đầu tư gặp khó khăn trong việc tạo ra dòng tiền để đáp ứng nghĩa vụ tài chính, ngay cả khi thời hạn trả nợ đã được kéo dài.
Hệ quả không chỉ dừng lại ở việc chậm thanh toán các khoản nợ mà còn có thể khiến doanh nghiệp mất quyền kiểm soát những tài sản chủ chốt.
Tuần trước, Tòa án Cấp cao Hong Kong đã ra lệnh thanh lý một công ty con quan trọng của Zhenro Properties Group theo yêu cầu của chủ nợ. Mất quyền kiểm soát công ty con này khiến quy mô tài sản hợp nhất của Zhenro giảm tới 99%, trong khi doanh thu về 0.
Triển vọng phục hồi của thị trường bất động sản Trung Quốc vẫn chưa có nhiều tín hiệu khả quan.
Số liệu công bố ngày 16/11 cho thấy giá nhà mới tại ít nhất một nửa trong số 70 thành phố lớn của Trung Quốc đã giảm tháng thứ 41 liên tiếp.
Theo Viện Nghiên cứu Mizuho (Nhật Bản), giá nhà tại các thành phố cấp 3 đã giảm gần 20% so với tháng 7/2021 - thời điểm trước khi thị trường bước vào chu kỳ suy thoái. Mức giảm này còn lớn hơn tại các đô thị cấp 1 như Bắc Kinh và Thượng Hải.
Căn nguyên của tình trạng này nằm ở lượng nhà ở dư thừa tích tụ sau nhiều năm phát triển nóng.
Mizuho ước tính lượng nhà ở tồn kho tại Trung Quốc vào cuối năm 2025 lên tới khoảng 4 tỷ m2, gấp 5,6 lần diện tích nhà ở mới bán được trong cả năm.
Ông Naoki Tsukioka, chuyên gia kinh tế trưởng tại Mizuho, cho rằng Trung Quốc có thể mất 5-10 năm để giải phóng lượng hàng tồn kho này.
Các doanh nghiệp bất động sản vì thế đang đứng trước một lựa chọn khó khăn: Giảm giá bán để thu hồi vốn sẽ kéo mặt bằng giá nhà xuống thấp hơn, trong khi giữ giá khiến dòng tiền tiếp tục bị mắc kẹt.
Khi thị trường chưa tìm được điểm cân bằng, việc duy trì hoạt động của các doanh nghiệp địa ốc sẽ ngày càng phụ thuộc vào sự hỗ trợ của chính quyền.
Cuộc khủng hoảng bất động sản Trung Quốc, từ chỗ đe dọa khả năng trả nợ của các doanh nghiệp, đang đặt ra bài toán ngày càng lớn đối với ngân sách của các địa phương./.
Nguồn tham khảo: Nikkei Asia, Reuters
Nội dung liên quan
- Giá nhà Trung Quốc tiếp tục giảm bất chấp gói kích thích mới
- Đâu là lối thoát cho khủng hoảng bất động sản Trung Quốc?
- Khi 'đất vàng' chỉ một người mua
- Trung Quốc tung gói kích thích mới: Trợ cấp lãi vay mua nhà, tăng mạnh hạn mức tái cấp vốn
- Giá nhà Trung Quốc giảm chậm lại, kỳ vọng phục hồi từ năm 2027