Thu ngân sách nhà nước quý 1 ước đạt 820.000 tỷ đồng, bằng 32,4% dự toán năm

Kết thúc quý 1/2026, thu ngân sách nhà nước ước đạt 820.000 tỷ đồng, tăng 10,2% so với cùng kỳ 2025, bằng 32,4% dự toán. Tuy nhiên, tốc độ tăng thu ngân sách có dấu hiệu chậm lại trước những khó khăn nội tại của nền kinh tế và thách thức từ bên ngoài.

Theo báo cáo của Bộ Tài chính, nguồn thu nội địa đạt 738.600 tỷ đồng, hoàn thành 33,6% dự toán, tăng 12,2% so với cùng kỳ. Nguồn thu từ 3 khu vực kinh tế (DNNN, FDI và ngoài quốc doanh) đạt 407.900 tỷ đồng, bằng 40% dự toán, tăng mạnh 25,8% so với cùng kỳ.

Tuy nhiên, tốc độ tăng thu có xu hướng chậm lại. Thuế giá trị gia tăng giảm tốc từ mức tăng 30,3% trong tháng 1 xuống 16,2% vào tháng 3; thuế tiêu thụ đặc biệt từ 22,5% xuống còn 4,4%.

Nguyên nhân chủ yếu đến từ nhu cầu tiêu dùng yếu, doanh nghiệp còn khó khăn, cùng với tác động từ xung đột Trung Đông làm gián đoạn chuỗi cung ứng, đẩy giá xăng dầu tăng.

Ngoài ra, việc giảm thuế (VAT, môi trường, tiêu thụ đặc biệt…) và phí để hỗ trợ nền kinh tế cũng ảnh hưởng tới nguồn thu. Thu từ dầu thô giảm 28,2%, còn 9.600 tỷ đồng; thu cân đối từ xuất nhập khẩu đạt 71.800 tỷ đồng, bằng 25,8% dự toán, tương đương cùng kỳ.

Chi ngân sách tăng mạnh

Tổng chi ngân sách quý 1 ước đạt 529.800 tỷ đồng, bằng 16,8% dự toán, tăng 23,1% so với cùng kỳ. Trong đó, chi đầu tư phát triển đạt 116.100 tỷ đồng (10,4% dự toán), chi thường xuyên đạt 20,8% dự toán, chi trả nợ lãi đạt 30,4%.

Kế hoạch đầu tư công năm 2026 được giao là 1.013,4 nghìn tỷ đồng. Bên cạnh đó, tổng hợp đến thời điểm báo cáo, các địa phương bổ sung thêm khoảng 13,1 nghìn tỷ đồng, nâng tổng kế hoạch lên 1.026,5 nghìn tỷ đồng.

Ngân sách trung ương đã chi 834,3 tỷ đồng từ dự phòng hỗ trợ khắc phục thiên tai, dịch bệnh; xuất cấp 15.527 tấn gạo cứu đói. Đồng thời, bổ sung 8.000 tỷ đồng tạm ứng cho Quỹ Bình ổn giá xăng dầu nhằm kiểm soát lạm phát.

Tính đến 25/3/2026, Chính phủ phát hành 80.100 tỷ đồng trái phiếu, kỳ hạn bình quân 10,02 năm, lãi suất 4,06%/năm.

Miễn giảm thuế 43.600 tỷ đồng

Tính đến hết ngày 15/3/2026, cơ quan Thuế đã thực hiện 7,2 nghìn cuộc kiểm tra. Qua đó kiến nghị xử lý tài chính 14,8 nghìn tỷ đồng, trong đó thu nộp ngân sách nhà nước khoảng 4,4 nghìn tỷ đồng, giảm khấu trừ và giảm lỗ gần 10,4 nghìn tỷ đồng.

Cơ quan thuế đã tập trung đôn đốc thu hồi và xử lý nợ đọng, ước tính đến hết tháng 3 thu về ngân sách khoảng 17 nghìn tỷ đồng.

Song song, các chính sách hỗ trợ tiếp tục được triển khai, với tổng số thuế, phí, lệ phí miễn giảm khoảng 43.600 tỷ đồng trong quý 1.

Ở lĩnh vực hải quan, lực lượng chức năng phát hiện 4.900 vụ buôn lậu, gian lận thương mại (trị giá 4.800 tỷ đồng), thu nộp ngân sách 201,3 tỷ đồng; kiểm tra sau thông quan 1.381 cuộc, thu thêm khoảng 232 tỷ đồng./. 

Nguồn tham khảo: Thời báo Tài chính Việt Nam