Sau ngày 15/1, 'coin thủ' Việt Nam cần lưu ý những gì?

Ngày 15/1/2026 được xem là cột mốc cho một giai đoạn hoàn toàn mới của thị trường crypto Việt Nam, khi Bộ Tài chính cấp phép cho các sàn giao dịch tài sản mã hóa tham gia thí điểm (sandbox).

Từ đây, đồng hồ đếm ngược cho việc siết giao dịch crypto trong nước bắt đầu chạy.

Theo Nghị quyết 05/2025, 6 tháng sau khi sàn đầu tiên được cấp phép, việc giao dịch crypto không thông qua sàn được cấp phép tại Việt Nam sẽ bị xử phạt, tùy theo mức độ.

Giả định, sàn đầu tiên được cấp phép ngày 15/1/2026, thì tháng 7/2026 sẽ là mốc thời gian thực tế mà chế tài có hiệu lực.

Trong giai đoạn chuyển tiếp này, nhà đầu tư crypto cần đặc biệt lưu ý các điểm sau:

1️⃣Giao dịch và lưu trữ tài sản số

Như đã nói ở trên, quy định xử phạt chỉ áp dụng khi mua – bán, chuyển nhượng crypto mà không thông qua sàn được Bộ Tài chính cấp phép. 

Dự thảo nghị định xử phạt đang hoàn thiện đề xuất mức phạt 30 – 50 triệu đồng đối với cá nhân giao dịch crypto không đúng quy định. Mức xử phạt đối với tổ chức có thể lên tới 200 triệu đồng.

Tuy nhiên, nhà đầu tư được quyền giữ Bitcoin, Ethereum hay các loại tài sản số khác trong ví cá nhân, ví lạnh hay ví tự quản mà không vi phạm pháp luật. Như vậy, chỉ khi muốn chốt lời, hoặc mua mới, việc chọn đúng sàn được cấp phép sẽ trở thành yêu cầu bắt buộc.

2️⃣Giao dịch tài sản số chịu thuế 0,1%

Theo Luật Thuế thu nhập cá nhân (sửa đổi) được Quốc hội thông qua ngày 10/12/2025, thu nhập từ chuyển nhượng tài sản số chịu thuế suất 0,1% trên giá trị chuyển nhượng, tương tự cơ chế áp dụng với giao dịch chứng khoán.

3️⃣Rà soát danh mục đầu tư: Không phải coin nào cũng có “vé lên sàn”

Theo chia sẻ của Hiệp hội Blockchain & Tài sản số Việt Nam, trong giai đoạn thí điểm, các sàn giao dịch tài sản mã hóa tại Việt Nam dự kiến chỉ niêm yết khoảng 50 loại tài sản số.

Danh mục ưu tiên gồm Bitcoin (BTC), Ethereum (ETH) và một số stablecoin phổ biến như USDT, USDC. Các tài sản có vốn hóa nhỏ, memecoin, token dự án chưa phổ biến hoặc NFT nhiều khả năng chưa được hỗ trợ giao dịch trên sàn nội địa trong giai đoạn đầu.

Nhà đầu tư được khuyến nghị chủ động phân loại danh mục tài sản để có phương án phù hợp.

4️⃣Stablecoin được phép nắm giữ nhưng không dùng làm phương tiện thanh toán

Nghị quyết 05/2025 quy định mọi giao dịch tài sản mã hóa tại Việt Nam phải thực hiện bằng đồng Việt Nam.

Theo đó, stablecoin như USDT, USDC vẫn được công nhận là tài sản số hợp pháp và được phép nắm giữ. Tuy nhiên, khi giao dịch trên sàn được cấp phép tại Việt Nam, đồng tiền thanh toán bắt buộc là VND.

Điều này đồng nghĩa với việc coin thủ không thể dùng USDT để mua BTC trên sàn nội địa, như cách đang làm trên Binance hay OKX.

5️⃣Làm sao để biết sàn nào được cấp phép?

Trong giai đoạn đầu, việc xác định đâu là sàn được cấp phép hợp pháp sẽ cực kỳ quan trọng. Nguy cơ lớn nhất là các sàn “tự xưng đã được cấp phép” để tranh thủ hút dòng tiền từ nhà đầu tư lo ngại bị phạt.

Nguồn thông tin chính thống cần theo dõi gồm:

- Cổng thông tin điện tử Chính phủ

- Website Bộ Tài chính

Chỉ các sàn được công bố chính thức tại đây mới được xem là hợp pháp. Mọi tuyên bố khác đều cần kiểm chứng.

Nhà đầu tư có thể cập nhật thêm tại DFF.VN, và cùng điểm lại các pháp nhân đã được thành lập tại đây.

6️⃣Điều kiện cấp phép sàn tiền số

Theo Nghị quyết 05/2025, doanh nghiệp muốn vận hành sàn giao dịch tài sản mã hóa phải đáp ứng các điều kiện chính:

- Vốn điều lệ tối thiểu 10.000 tỷ đồng;

- Ít nhất 65% vốn do tổ chức trong nước nắm giữ;

- Hệ thống công nghệ đạt chuẩn an toàn thông tin cấp độ 4.

Đây là những yêu cầu nhằm kiểm soát rủi ro hệ thống và bảo vệ quyền lợi nhà đầu tư trong giai đoạn thí điểm.

7️⃣Những nội dung còn chờ hướng dẫn chi tiết

Bên cạnh khung pháp lý đã ban hành, một số vấn đề thực tiễn hiện vẫn đang chờ văn bản hướng dẫn cụ thể, gồm:

- Giao dịch trên sàn phi tập trung (DEX);

- Cách tính thuế đối với staking, farming, airdrop;

- Quy định với giao dịch phái sinh crypto;

- Cơ chế bồi thường khi sàn giao dịch gặp sự cố an ninh.

Các nội dung này dự kiến sẽ được Bộ Tài chính và các cơ quan liên quan tiếp tục làm rõ trong thời gian tới./.