Những điều cần biết về thương vụ IPO 1.400 tỷ USD của Anthropic

Anthropic - công ty đứng sau chatbot Claude - đang chuẩn bị cho một trong những thương vụ IPO lớn nhất lịch sử, với định giá lên tới 1.400 tỷ USD. Vì sao startup được thành lập bởi các cựu nhân viên OpenAI lại có thể đạt quy mô này chỉ sau vài năm?

Cuối năm 2020, một nhóm nhân sự cấp cao rời OpenAI do bất đồng về cách công ty ưu tiên vấn đề đạo đức và an toàn AI. Họ thành lập Anthropic, doanh nghiệp sau này trở thành đối trọng của OpenAI.

Thành công của Anthropic gắn liền với Claude, đặc biệt là Claude Code – công cụ AI hỗ trợ lập trình và sửa lỗi phần mềm, được nhiều doanh nghiệp công nghệ sử dụng.

Khác với OpenAI, Anthropic không chạy đua phát triển các sản phẩm hào nhoáng như công cụ tạo video, vốn đòi hỏi chi phí vận hành lớn. Thay vào đó, công ty tập trung vào khách hàng doanh nghiệp, mở rộng sang tài chính, pháp lý và an ninh mạng.

Đầu năm 2026, Anthropic tiếp tục ra mắt Claude Cowork, trợ lý AI có khả năng xử lý nhiều tác vụ chuyên môn.

❓Thương vụ IPO của Anthropic lớn đến đâu

Theo hồ sơ gửi Ủy ban Chứng khoán và Giao dịch Mỹ (SEC) ngày 10/11, Anthropic dự kiến niêm yết trên Nasdaq từ ngày 19/11.

Công ty cùng các nhà đồng sáng lập đặt mục tiêu huy động tối đa 90,4 tỷ USD, gồm:

📌64,4 tỷ USD từ chào bán cổ phiếu ra công chúng, với giá dự kiến 70–78 USD/cp.

📌26 tỷ USD từ phát hành riêng lẻ cho các tập đoàn công nghệ như Microsoft, Nvidia, Google, AMD, Broadcom, Micron và TSMC.

Ở mức giá cao nhất, vốn hóa Anthropic ước đạt 1.000 tỷ USD. Nếu tính cả quyền chọn cổ phiếu của nhân viên và các cổ phiếu khác có khả năng được phát hành, định giá pha loãng hoàn toàn có thể lên tới 1.400 tỷ USD.

Phố Wall đang theo dõi liệu Anthropic có vượt kỷ lục IPO của SpaceX, công ty đã huy động 86,2 tỷ USD trong đợt niêm yết hồi tháng 6, với vốn hóa 1.770 tỷ USD.

💵Anthropic đang kiếm được bao nhiêu tiền?

Theo hồ sơ SEC, doanh thu Anthropic trong quý 3/2026 đạt gần 17 tỷ USD, gấp 12 lần cùng kỳ năm trước, chủ yếu nhờ bán phần mềm AI cho khách hàng doanh nghiệp.

Tuy nhiên, cuộc chiến giá trong ngành AI bắt đầu ảnh hưởng đến tăng trưởng. Việc giảm giá một số mô hình mới và chiết khấu cho khách hàng khiến doanh thu quý 3 giảm khoảng 600 triệu USD so với mức có thể đạt được.

Đáng chú ý, Anthropic công bố các cam kết chi tiêu lên tới 901 tỷ USD trong những năm tới để phát triển hạ tầng điện toán phục vụ AI. Trong đó, khoảng 452 tỷ USD dự kiến phát sinh trước cuối năm 2030.

Khoản chi khổng lồ đặt ra câu hỏi liệu doanh thu và lợi nhuận tương lai có đủ bù đắp cho cuộc đua đầu tư AI.

🏢Vì sao Anthropic muốn IPO ngay lúc này?

Trước hết là nhu cầu vốn. Niêm yết giúp Anthropic tiếp cận nguồn tài trợ cổ phần và vốn vay nhanh hơn, với chi phí có thể thấp hơn, để đáp ứng nhu cầu đầu tư trung tâm dữ liệu.

Ngoài ra còn có cuộc đua với OpenAI. Doanh nghiệp nào lên sàn trước có thể được Phố Wall nhìn nhận là bên dẫn đầu trong cuộc cạnh tranh AI.

Dù vậy, Anthropic tiến hành IPO giữa lúc ngành công nghệ đối mặt nhiều bất ổn, từ lo ngại AI vượt khỏi tầm kiểm soát đến khả năng Mỹ siết quy định đối với trung tâm dữ liệu.

🤔Những lo ngại về AI có ảnh hưởng đến Anthropic?

Có thể.

Trong hồ sơ IPO, Anthropic cảnh báo tâm lý phản đối AI có thể ảnh hưởng đến danh tiếng, làm tăng chi phí và gây ra những tác động bất lợi dây chuyền đối với hoạt động kinh doanh.

CEO Dario Amodei từng kêu gọi ngành công nghiệp giảm tốc phát triển các hệ thống AI tiên tiến nhất. Trong bài luận dài 3.800 từ công bố hồi tháng 9, ông cảnh báo cần hạn chế tốc độ phát triển để tránh nguy cơ AI vượt khỏi sự kiểm soát của con người.

Anthropic cũng thừa nhận AI có thể gây ra những rủi ro mang tính thảm họa, thậm chí đe dọa sự tồn tại của nhân loại nếu thiếu cơ chế giám sát phù hợp.

Sau niêm yết, Anthropic sẽ phải công bố báo cáo tài chính hàng quý, đối mặt với sự giám sát của giới phân tích và áp lực tạo ra lợi nhuận trong ngắn hạn.

Giá cổ phiếu cũng có thể biến động mạnh trước những thông tin mới về ngành AI.

Một rủi ro khác là nguy cơ mất nhân tài. Những nhân viên kỳ cựu có thể thu về khoản tài sản lớn sau IPO, từ đó giảm động lực tiếp tục gắn bó với công ty.

👔Nhà đầu tư đối mặt những rủi ro nào?

Rủi ro lớn nhất là kỳ vọng về khả năng sinh lời của AI đang bị đẩy lên quá cao.

Anthropic và OpenAI đều đạt mức định giá khổng lồ khi còn là doanh nghiệp tư nhân, khiến dư địa tăng trưởng sau niêm yết trở thành dấu hỏi.

Trong khi đó, cạnh tranh ngày càng gay gắt từ Google, Meta và các công ty AI Trung Quốc.

Đây là điểm khác biệt so với những thương vụ IPO đình đám trước đây như Google hay Facebook, khi các doanh nghiệp này đã chiếm vị thế thống trị trong lĩnh vực kinh doanh cốt lõi tại thời điểm lên sàn.

🦈Ai sẽ kiểm soát Anthropic sau IPO?

Anthropic dự kiến trao cổ phiếu có quyền biểu quyết vượt trội cho CEO Dario Amodei cùng 6 nhà đồng sáng lập.

Cấu trúc này cho phép nhóm sáng lập duy trì quyền kiểm soát các quyết định quan trọng, ngay cả khi tỷ lệ sở hữu kinh tế giảm sau niêm yết.

Đây là mô hình khá phổ biến trong ngành công nghệ, giúp nhà sáng lập duy trì định hướng phát triển dài hạn nhưng cũng hạn chế tiếng nói của cổ đông phổ thông.

Anthropic hoạt động theo mô hình Public Benefit Corporation (PBC), tức doanh nghiệp vì lợi ích công cộng. Theo đó, công ty không chỉ theo đuổi lợi nhuận mà còn phải cân nhắc tác động đối với xã hội.

Anthropic cũng thành lập một quỹ tín thác độc lập nhằm giám sát việc thực hiện sứ mệnh phát triển AI an toàn.

Sau IPO, công ty sẽ gia nhập nhóm ít doanh nghiệp PBC niêm yết, bên cạnh Warby Parker, Allbirds và Coursera.

Theo giáo sư Jesse Fried thuộc Trường Luật Harvard, mô hình PBC khó tác động đáng kể đến giá IPO. Tuy nhiên, cơ chế giám sát độc lập có thể khiến ban lãnh đạo đưa ra những quyết định không phù hợp với mong muốn của nhà đầu tư, từ đó tạo áp lực chiết khấu lên giá cổ phiếu./.