Chỉ trong ít ngày, PNJ trải qua một trong những giai đoạn biến động dữ dội nhất kể từ khi niêm yết. Từ thông tin liên quan đến vụ án buôn lậu kim cương khiến cổ phiếu lao dốc, quỹ ngoại thoái vốn, đến loạt động thái trấn an của doanh nghiệp và việc ban lãnh đạo liên tiếp đăng ký mua cổ phiếu, "ông lớn" ngành kim hoàn đã bước qua một tuần thực sự "vượt bão".

Cú sốc mang tên PNJ LAB

Tuần đầy sóng gió của CTCP Vàng bạc Đá quý Phú Nhuận (HoSE: PNJ) bắt đầu khi Bộ Công an thông tin Cơ quan Cảnh sát điều tra Công an tỉnh Thanh Hóa khởi tố 22 bị can trong đường dây buôn lậu kim cương xuyên quốc gia.

Trong số các bị can có ông Đặng Ngọc Thảo – nguyên Giám đốc Công ty TNHH MTV Giám định PNJ (PNJ LAB), đơn vị do PNJ sở hữu 100% vốn.

Theo cơ quan điều tra, ông Thảo bị cáo buộc lợi dụng chuyên môn giám định để hợp thức hóa kim cương nhập lậu bằng cách mài bỏ mã GIA, khắc mã mới theo hệ thống của PNJ LAB rồi cấp giấy chứng nhận kiểm định nhằm đưa ra thị trường tiêu thụ.

Thông tin trên ngay lập tức làm dấy lên lo ngại về uy tín thương hiệu PNJ, dù vụ việc được xác định liên quan đến hoạt động giám định của cá nhân bị khởi tố.

Trước phản ứng mạnh của thị trường, ban lãnh đạo PNJ nhanh chóng tổ chức buổi gặp gỡ nhà đầu tư.

Chủ tịch HĐQT Cao Thị Ngọc Dung khẳng định toàn bộ kim cương do PNJ phân phối đều được nhập khẩu chính ngạch hoặc thu mua lại từ khách hàng theo chương trình của công ty, có đầy đủ hồ sơ chứng từ hợp lệ.

Theo bà Dung, PNJ LAB chỉ cung cấp dịch vụ kiểm định kỹ thuật, không kinh doanh kim cương. Vì vậy, không có viên nào trong số hơn 28.000 viên kim cương thuộc đường dây buôn lậu đi vào hệ thống bán lẻ của PNJ.

Ngoài ra, Chủ tịch Dung còn cho hay các nhân viên PNJ và người nhà bà cũng đang cân nhắc mua lại cổ phiếu để đồng hành cùng cổ đông.

Cổ phiếu lao dốc, vốn hóa "bốc hơi" hàng nghìn tỷ đồng

Dù doanh nghiệp liên tục phát đi thông điệp trấn an, thị trường vẫn phản ứng rất mạnh.

PNJ trải qua ba phiên giảm sàn liên tiếp, nhiều thời điểm rơi vào tình trạng "trắng bên mua". Có lúc cổ phiếu mất hơn 26% giá trị chỉ sau vài phiên giao dịch, rơi xuống vùng thấp nhất trong hơn một năm.

Khoảng 8.500 tỷ đồng vốn hóa thị trường của PNJ đã "bốc hơi", kéo doanh nghiệp rời khỏi nhóm công ty có giá trị vốn hóa trên 1 tỷ USD.

PNJ liên tục "đổ đèo" sau biến cố PNJ LAB

Không chỉ chịu áp lực bán mạnh, cổ phiếu PNJ còn bị nhiều công ty chứng khoán đồng loạt hạ tỷ lệ cho vay ký quỹ. FPTS giảm tỷ lệ margin từ 50% xuống 30%, SSI hạ còn 40%, trong khi một số đơn vị như TCBS hay Chứng khoán Phú Hưng đưa PNJ ra khỏi danh sách cho vay ký quỹ.

Các công ty chứng khoán cũng tỏ ra thận trọng. SSI Research tạm thời đưa cổ phiếu vào diện theo dõi, trong khi BSC và ACBS đều cho rằng bài toán lớn nhất của PNJ lúc này không còn nằm ở lợi nhuận mà là khả năng khôi phục niềm tin của khách hàng và nhà đầu tư.

Giữa "cơn bão", nhóm quỹ do VinaCapital quản lý cũng thực hiện thoái vốn. Trong phiên giao dịch ngày 8/7, nhóm quỹ bán ra hơn 6,35 triệu cổ phiếu PNJ, qua đó giảm tỷ lệ sở hữu xuống dưới 5% và chính thức không còn là cổ đông lớn của doanh nghiệp.

Dù vậy, các tổ chức khác trong hệ sinh thái VinaCapital vẫn tiếp tục nắm giữ lượng cổ phần đáng kể tại PNJ, cho thấy việc thoái vốn chủ yếu diễn ra ở nhóm quỹ trực tiếp quản lý.

Cổ phiếu được "giải cứu", lực cầu trở lại, ban lãnh đạo giữ lời hứa bằng hành động

Sau ba phiên giảm hết biên độ, áp lực bán bắt đầu được hấp thụ. Ngay trong phiên 8/7, PNJ mở cửa ở mức giá sàn nhưng nhanh chóng hồi phục nhờ lực cầu lớn. Có thời điểm cổ phiếu tiến sát giá tham chiếu với thanh khoản lên tới gần 20 triệu đơn vị – mức cao nhất trong nhiều năm.

Dù vẫn kết cuối tuần trong sắc đỏ với mức giảm lên tới 6,8%, song lực mua từ các phiên hồi phục vẫn được duy trì, áp đảo bên bán.

Lực mua dần trở lại với PNJ 

Trong bối cảnh thị trường dần tìm lại điểm cân bằng, không chỉ các nhà đầu tư bên ngoài, ban lãnh đạo PNJ cũng nhanh chóng "xắn tay vào việc", thực hiện cam kết đồng hành cùng nhà đầu tư

Sau khi Chủ tịch HĐQT Cao Thị Ngọc Dung khẳng định bản thân, gia đình và ban điều hành sẽ mua thêm cổ phiếu để thể hiện niềm tin vào doanh nghiệp, ông Cao Ngọc Duy – em trai bà Dung – đã đăng ký mua 300.000 cổ phiếu.

Ngay sau đó, Tổng Giám đốc Phan Quốc Công tiếp tục đăng ký mua 1 triệu cổ phiếu trong thời gian từ ngày 17/7 đến 14/8, đánh dấu lần đầu dự kiến nắm giữ khoảng 0,2% vốn điều lệ PNJ nếu giao dịch hoàn tất.

Song song với động thái của lãnh đạo, doanh nghiệp cũng công bố kế hoạch mua lại cổ phiếu quỹ nhằm bảo vệ lợi ích cổ đông và khẳng định niềm tin vào nền tảng hoạt động cũng như triển vọng phát triển dài hạn, với phương án dự kiến được lấy ý kiến cổ đông trong tháng 8./.