Doanh nghiệp Nhật Bản ồ ạt bán bất động sản, giá trị giao dịch đạt đỉnh 18 năm

Nhiều tập đoàn lớn tại Nhật Bản đang đẩy mạnh bán bất động sản, thu tiền mặt, và đầu tư vào các lĩnh vực có khả năng sinh lời cao hơn.

Theo số liệu từ Viện Nghiên cứu Đô thị (URIC), tổng giá trị bất động sản được các doanh nghiệp Nhật Bản bán ra trong năm 2025 đạt 1.230 tỷ yên, tăng 9% so với năm trước và là mức cao nhất trong 18 năm.

Doanh nghiệp Nhật đẩy mạnh thoái vốn bất động sản (Đồ họa: Nikkei Asia)

Tháng 2 vừa qua, 'ông lớn' thực phẩm Ajinomoto đã bán trụ sở chính tại Tokyo, và dự kiến chuyển các bộ phận điều hành sang một tòa nhà phức hợp gần đó trong mùa hè năm nay. Đại diện công ty cho biết động thái này nhằm cải thiện tỷ suất sinh lời trên vốn chủ sở hữu (ROE).

Trong khi đó, Yamato Holdings – doanh nghiệp hàng đầu trong lĩnh vực chuyển phát – cũng đã bán 4 bất động sản, bao gồm cả trụ sở tại khu Ginza, một trong những địa điểm đắt đỏ nhất Tokyo, vào tháng 3/2025.

Tập đoàn kỹ thuật IHI, vốn sở hữu quỹ bất động sản đáng kể tại Tokyo, cũng công bố bán ba tài sản tại quận Koto trong mùa xuân năm nay. Các thương vụ này dự kiến mang về khoản lãi vốn lên tới 56,8 tỷ yên (tương đương 354 triệu USD), trong đó hơn 80% sẽ được ghi nhận ngay trong năm tài chính hiện tại.

Nguồn vốn thu được sẽ được tái đầu tư vào các lĩnh vực tăng trưởng như hàng không và quốc phòng. Đại diện IHI cho biết doanh nghiệp sẽ tiếp tục xem xét chuyển nhượng thêm các tài sản, bao gồm cả bất động sản, trong thời gian tới.

Đầu tư bất động sản Nhật đạt kỷ lục (Đồ họa: Nikkei Asia)

Dòng vốn từ các quỹ đầu tư trong và ngoài nước liên tục đổ vào thị trường địa ốc Nhật Bản. Theo hãng tư vấn bất động sản JLL, tổng vốn đầu tư vào bất động sản Nhật Bản đã vượt 6.000 tỷ yên trong năm 2025, mức cao nhất từ trước đến nay.

Nếu bán tài sản lúc này, họ có thể thu về số tiền lớn hơn đáng kể so với giá trị ghi trên sổ sách kế toán.

Việc giảm tỷ trọng tài sản bất động sản và rót vốn sang các hoạt động đầu tư sinh lời cao hơn được xem là giải pháp giúp doanh nghiệp cải thiện ROE. Ngoài ra, các khoản tiền thu về từ bán tài sản cũng có thể được sử dụng để mua lại cổ phiếu quỹ, qua đó tiếp tục nâng cao hiệu quả vốn chủ sở hữu.

Áp lực từ các nhà đầu tư chủ động (activist investors) cũng đang gia tăng. Trong báo cáo công bố tháng 5, quỹ Elliott Investment Management cho biết đã nâng tỷ lệ sở hữu tại Nippon Express.

Trong hồ sơ gửi cổ đông, Elliott đề cập đến khả năng đề xuất các biện pháp như chiến lược mua bán – sáp nhập (M&A) mới và tách riêng mảng bất động sản. 

Xu hướng này cũng nhận được sự hậu thuẫn từ chính sách. Dự thảo sửa đổi Bộ quy tắc quản trị doanh nghiệp do Cơ quan Dịch vụ Tài chính Nhật Bản (FSA) và Sở Giao dịch Chứng khoán Tokyo công bố hồi tháng 4 yêu cầu doanh nghiệp thường xuyên rà soát việc sử dụng các nguồn lực kinh doanh, bao gồm tiền mặt, tài sản tài chính và tài sản hữu hình, nhằm bảo đảm chúng được phân bổ hiệu quả cho các hoạt động đầu tư tăng trưởng.

Tuy nhiên, việc bán bất động sản không đồng nghĩa doanh nghiệp sẽ hoạt động hiệu quả hơn ngay lập tức.

Trong nhiều trường hợp, sau khi bán trụ sở, doanh nghiệp vẫn phải thuê lại chính tòa nhà đó để tiếp tục sử dụng. Điều này khiến chi phí thuê văn phòng tăng lên, đặc biệt khi giá thuê tại trung tâm Tokyo đang leo thang.

Các chuyên gia cho rằng hiệu quả thực sự chỉ xuất hiện nếu doanh nghiệp sử dụng số tiền thu được để tạo ra lợi nhuận lớn hơn trong tương lai.

Câu chuyện tại Nhật Bản phản ánh một sự thay đổi trong tư duy quản trị doanh nghiệp. Trước đây, sở hữu nhiều đất đai và bất động sản được xem là biểu tượng của sức mạnh tài chính. Nhưng hiện nay, nhà đầu tư quan tâm nhiều hơn đến khả năng sinh lời của đồng vốn./. 

Nguồn tham khảo: Nikkei Asia