Venezuela sở hữu trữ lượng dầu mỏ được ước tính khoảng 300 tỷ thùng, chiếm gần 18% trữ lượng toàn cầu và lớn nhất thế giới hiện nay. Tuy nhiên phần lớn trữ lượng này nằm tại vành đai Orinoco và thuộc loại dầu nặng và siêu nặng với độ API chỉ khoảng 8 đến 12, thấp hơn rất nhiều so với dầu nhẹ Trung Đông thường ở mức trên 30 API.
Đặc tính trên khiến dầu đặc quánh như nhựa đường, gần như không thể tự chảy, buộc phải sử dụng công nghệ khai thác nhiệt hoặc pha loãng bằng dầu nhẹ làm chi phí sản xuất tăng mạnh.
Các ước tính phổ biến cho thấy chi phí toàn phần để khai thác, vận chuyển và xử lý dầu Orinoco dao động trong khoảng 60-80 USD mỗi thùng, tùy điều kiện mỏ và mức độ xuống cấp của hạ tầng. Trong khi đó chi phí khai thác dầu nhẹ tại Saudi Arabia chỉ khoảng 5 đến 10 USD mỗi thùng, dầu tại Nga khoảng 15 đến 25 USD và dầu đá phiến của Mỹ trung bình 40 đến 60 USD.
Với mặt bằng giá dầu Brent trong những năm gần đây thường dao động quanh mức 60-70 USD và có giai đoạn giảm sâu xuống dưới 60 USD, biên lợi nhuận của dầu Venezuela gần như bằng không hoặc âm, đặc biệt khi tính thêm chi phí tài chính và rủi ro chính trị.
Hiệu quả kinh tế thấp này phản ánh rõ trong sản lượng khai thác. Venezuela từng sản xuất hơn 3 triệu thùng dầu mỗi ngày vào cuối thập niên 1990 nhưng đến những năm gần đây sản lượng nhiều thời điểm giảm xuống dưới 800 nghìn thùng mỗi ngày. Do dầu mỏ chiếm khoảng 90-95% kim ngạch xuất khẩu và hơn một nửa nguồn thu ngân sách, sự sụt giảm sản lượng và lợi nhuận dầu đã trực tiếp làm suy kiệt nguồn thu ngoại tệ của quốc gia này.
Hệ quả vĩ mô là nghiêm trọng. Khi nguồn thu dầu không đủ bù đắp chi tiêu, thâm hụt ngân sách tăng cao, dự trữ ngoại hối giảm mạnh từ hơn 30 tỷ USD vào năm 2011 xuống chỉ còn vài tỷ USD những năm gần đây. Thiếu ngoại tệ làm nhập khẩu sụt giảm góp phần gây lạm phát phi mã với mức lạm phát hàng năm từng vượt 1000%.
Trường hợp của Venezuela cho thấy trữ lượng dầu lớn không bảo đảm thịnh vượng nếu chi phí khai thác quá cao và nền kinh tế phụ thuộc gần như tuyệt đối vào một nguồn tài nguyên trong điều kiện thế giới đầy biến động như hiện nay. /.
