Triển vọng trên bàn đàm phán Mỹ – Trung
Trước thềm cuộc gặp cấp cao giữa Tổng thống Mỹ Donald Trump và Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình diễn ra ngày 14 – 15/5, giới đầu tư toàn cầu đang dồn sự chú ý vào khả năng hai nền kinh tế lớn nhất thế giới tái thiết lập quan hệ hợp tác sau giai đoạn căng thẳng kéo dài.
Hội nghị thượng đỉnh Mỹ – Trung mở ra loạt triển vọng về trí tuệ nhân tạo, đất hiếm và xung đột Trung Đông
Từ AI, đất hiếm đến thương mại, năng lượng và vai trò của Trung Quốc trong xung đột Trung Đông, hàng loạt chủ đề chiến lược được cho là sẽ xuất hiện trên bàn đàm phán tại Bắc Kinh.
Theo giới quan sát, đây có thể là cuộc gặp mang tính bước ngoặt trong bối cảnh quan hệ Mỹ – Trung thời gian qua liên tục bị phủ bóng bởi xung đột thương mại, cạnh tranh công nghệ và căng thẳng địa chính trị.
“Những gì đang được đặt cược là cực kỳ lớn”, ông Arthur Dong – giáo sư chiến lược và kinh tế tại Đại học Georgetown – nhận định.
Trước cuộc gặp, Tổng thống Donald Trump cũng chủ động phát tín hiệu tích cực khi viết trên Truth Social rằng: “Những điều tuyệt vời sẽ đến với cả hai quốc gia”.
Dù vậy, nhiều chuyên gia cho rằng kỳ vọng về các đột phá lớn vẫn cần được đặt ở mức thận trọng, bởi ưu tiên trước mắt của cả Washington lẫn Bắc Kinh là giảm căng thẳng và tránh các cú sốc địa chính trị mới.
Hội nghị AI?
Một trong những điểm đáng chú ý nhất là sự xuất hiện của hàng loạt lãnh đạo công nghệ Mỹ trong phái đoàn tháp tùng ông Trump tới Trung Quốc.
Theo Nhà Trắng, đoàn tháp tùng Tổng thống Donald Trump đến Bắc Kinh sẽ có nhiều lãnh đạo doanh nghiệp hàng đầu như ông chủ Tesla Elon Musk, Chủ tịch Apple Tim Cook, Larry Fink của BlackRock và CEO Boeing Kelly Ortberg.
CNBC mới đây dẫn lời một nguồn tin xác nhận CEO Nvidia Jensen Huang cũng sẽ tham gia vào phái đoàn này. Cũng theo nguồn tin này, ông Huang đã bay tới Alaska để lên chuyên cơ Air Force One.
“Ông Jensen Huang tham dự hội nghị theo lời mời của Tổng thống Trump nhằm hỗ trợ nước Mỹ và các mục tiêu của chính quyền”, người phát ngôn Nvidia cho biết trong một tuyên bố.
Sự hiện diện của các “ông lớn” công nghệ khiến giới đầu tư kỳ vọng AI sẽ trở thành trọng tâm của hội nghị.
Trong bối cảnh Mỹ và Trung Quốc đang là hai trung tâm phát triển AI lớn nhất thế giới, bất kỳ thỏa thuận nào liên quan đến chip, dữ liệu hay trí tuệ nhân tạo đều có thể tác động mạnh tới chuỗi cung ứng công nghệ toàn cầu.
Theo ông Zeng Wanping – nhà quản lý quỹ tại Beijing Monolith Fund Management – vấn đề được thị trường quan tâm nhất hiện nay là liệu Mỹ có nới lỏng hạn chế để Nvidia bán các dòng chip AI tiên tiến hơn tại Trung Quốc hay không.
Nếu điều này xảy ra, áp lực cạnh tranh đối với các nhà sản xuất chip Trung Quốc sẽ gia tăng đáng kể.
Hiện Trung Quốc vẫn là mắt xích quan trọng trong chuỗi cung ứng AI toàn cầu khi nắm vai trò lớn ở mảng nguyên liệu và thiết bị điện tử, dù vẫn phụ thuộc vào một số dòng chip cao cấp từ Mỹ.
Dữ liệu hải quan mới nhất cho thấy xuất khẩu chip của Trung Quốc tăng tới 100%, trong khi doanh số thiết bị xử lý dữ liệu tự động và linh kiện điện tử tăng 47%.
Kỳ vọng thỏa thuận thương mại và đất hiếm
Ngoài AI, thị trường cũng đặt cược vào khả năng Mỹ và Trung Quốc nối lại các thỏa thuận thương mại quy mô lớn.
CEO Boeing Kelly Ortberg cho biết Trung Quốc có thể sớm đặt mua thêm lượng lớn máy bay Boeing sau nhiều năm gần như đóng băng đơn hàng.
Trong khi đó, CEO Citigroup Jane Fraser cho biết dòng vốn và sự quan tâm từ nhà đầu tư Trung Quốc đang có dấu hiệu quay trở lại.
Một số chuyên gia cũng dự báo Bắc Kinh có thể nối lại việc mua đậu tương và nông sản Mỹ – lĩnh vực từng chịu ảnh hưởng nặng nề trong chiến tranh thương mại.
Theo Nhà Trắng, hai bên nhiều khả năng sẽ thảo luận việc thành lập hội đồng song phương để quản lý thương mại và một cơ chế đối thoại về đầu tư.
Ngoài ra, các lĩnh vực như hàng không vũ trụ, nông nghiệp, năng lượng và đất hiếm cũng được xem là chủ đề trọng tâm.
Đất hiếm đặc biệt được chú ý khi đây là nguyên liệu chiến lược với ngành bán dẫn, pin và công nghệ cao.
Các biện pháp siết xuất khẩu đất hiếm của Trung Quốc trong năm ngoái từng khiến căng thẳng Mỹ – Trung leo thang mạnh.
“Tôi nghĩ đây mới là yếu tố quan trọng khiến chính quyền Trump muốn duy trì quan hệ ổn định với Trung Quốc”, một chuyên gia nhận định.
Trung Quốc và vai trò tại Trung Đông
Một nội dung khác được giới đầu tư theo dõi là khả năng Trung Quốc tham gia sâu hơn vào nỗ lực hạ nhiệt căng thẳng tại Trung Đông.
Theo ông Jack Ablin – Giám đốc chiến lược đầu tư của Cresset Wealth Advisors – Tổng thống Trump có thể tìm cách thuyết phục Chủ tịch Tập Cận Bình gây sức ép lên Iran nhằm khôi phục hoạt động lưu thông qua eo biển Hormuz.
Đây hiện là tuyến vận chuyển dầu mỏ quan trọng bậc nhất thế giới và cũng là huyết mạch năng lượng với Trung Quốc.
Theo ông Trump, khoảng 60% lượng dầu nhập khẩu của Trung Quốc đi qua eo biển Hormuz. Vì vậy, Bắc Kinh có lợi ích trực tiếp trong việc duy trì ổn định khu vực.
Trong bối cảnh giá dầu vẫn neo cao và nguy cơ lạm phát toàn cầu quay trở lại, vai trò của Trung Quốc trong việc hỗ trợ hạ nhiệt căng thẳng Trung Đông đang được thị trường theo dõi sát sao./.
Nguồn tham khảo: CNBC, Reuters, Bloomberg