Thủ tướng: Lĩnh vực dữ liệu Việt Nam có thể tạo ra 80 tỷ USD vào năm 2030

Nhiều chuyên gia kinh tế nhận định, đây là thời điểm vàng để Việt Nam bứt phá trong lĩnh vực dữ liệu. Nếu kết hợp tốt giữa quản trị dữ liệu và trí tuệ nhân tạo, lĩnh vực này có thể tạo ra doanh thu 80 tỷ USD vào năm 2030.

Nội dung được Thủ tướng Phạm Minh Chính đề cập tại phiên họp lần thứ nhất của Ban Chỉ đạo quốc gia về dữ liệu chiều 12/1.

Theo Thủ tướng, để hiện thực hóa mục tiêu tăng trưởng 10%, nước ta cần phải nhanh chóng khơi thông và khai thác triệt để, hiệu quả các động lực tăng trưởng mới như kinh tế số, kinh tế xanh, kinh tế tuần hoàn... đặc biệt là dữ liệu, trí tuệ nhân tạo, kinh tế dữ liệu.

Thế giới hiện đang chứng kiến làn sóng bùng nổ dữ liệu với tốc độ tăng trưởng bình quân trên 25% mỗi năm, biến dữ liệu trở thành loại tài nguyên mới có giá trị lớn trong kỷ nguyên số. 

Đến nay, Việt Nam đã đạt được nhiều kết quả tích cực trong phát triển dữ liệu, chuyển đổi số và ứng dụng trí tuệ nhân tạo, khi làn sóng AI đang lan tỏa ngày càng mạnh mẽ. Nhiều chuyên gia kinh tế đánh giá, đây là “thời điểm vàng” để Việt Nam bứt phá. Nếu quản trị tốt dữ liệu, kết hợp hiệu quả với sức mạnh của trí tuệ nhân tạo, lĩnh vực này có thể tạo ra doanh thu khoảng 80 tỷ USD vào năm 2030.

Tuy nhiên, Thủ tướng cũng chỉ ra những điểm nghẽn cần tháo gỡ. Hệ thống thể chế, chính sách và hành lang pháp lý về dữ liệu hiện chưa theo kịp yêu cầu thực tiễn; việc kết nối, chia sẻ dữ liệu giữa các bộ, ngành và địa phương vẫn còn hạn chế, trong khi chất lượng dữ liệu chưa cao, thiếu chuẩn hóa. 

Hạ tầng trung tâm dữ liệu chưa đáp ứng yêu cầu phát triển dữ liệu và trí tuệ nhân tạo; nguồn nhân lực chất lượng cao còn thiếu hụt; rủi ro mất an toàn, an ninh mạng gia tăng. Những yếu tố này đang trở thành rào cản lớn đối với sự hình thành thị trường dữ liệu cũng như năng lực tự chủ quốc gia về trí tuệ nhân tạo.

“Mỏ dầu” không bao giờ cạn

Trước đó, tại Diễn đàn quốc gia phát triển kinh tế số và xã hội số hồi tháng 12, Thiếu tướng Nguyễn Ngọc Cương – Giám đốc Trung tâm Dữ liệu Quốc gia – nhận định rằng nếu thế kỷ 19 gắn với than đá và thép, thế kỷ 20 gắn với dầu mỏ và điện năng, thì thế kỷ 21 là thời đại của dữ liệu và trí tuệ nhân tạo. 

Trong bối cảnh mới, dữ liệu là loại tài sản kinh tế đặc biệt, có thể được trao đổi, định giá và thương mại hóa. Khi dữ liệu được khai thác và phân tích bằng trí tuệ nhân tạo và công nghệ Big Data, giá trị tạo ra có thể lớn gấp nhiều lần giá trị ban đầu. 

Theo Giám đốc Trung tâm Dữ liệu Quốc gia, dữ liệu chính là “dầu mỏ” của thế kỷ 21 – nguồn tài nguyên vô tận cho đổi mới sáng tạo, sinh ra hàng nghìn sản phẩm, dịch vụ mới, tạo việc làm và đóng góp vào tăng trưởng GDP.

Quỹ Tiền tệ Quốc tế (IMF) ước tính AI sẽ tác động tới gần 40% việc làm trên toàn thế giới, buộc các nền kinh tế phải tái cấu trúc kỹ năng và mô hình lao động. 

Goldman Sachs dự báo AI có thể làm tăng GDP toàn cầu thêm khoảng 7.000 tỷ USD, tương đương 7%, trong vòng 10 năm. Trong khi đó, McKinsey ước tính giá trị gia tăng hằng năm từ 17.100 đến 25.600 tỷ USD.

Theo PwC, AI có khả năng nâng GDP toàn cầu đáng kể vào năm 2035. PwC nhận định tác động này tương đương việc bổ sung khoảng 1 điểm phần trăm vào tốc độ tăng trưởng GDP hằng năm – mức tăng tương tự “cú hích” từ quá trình công nghiệp hóa ở thế kỷ 19.

Tuy vậy, PwC cũng lưu ý rằng những lợi ích kinh tế lớn từ AI và dữ liệu không tự động xuất hiện. Việc hiện thực hóa tiềm năng phụ thuộc vào nhiều yếu tố then chốt như năng lực triển khai công nghệ, khung quản trị dữ liệu và AI, mức độ sử dụng có trách nhiệm, cũng như niềm tin của doanh nghiệp và xã hội./.