Tổng thống Donald Trump công bố chiến dịch "Project Freedom" (Tạm dịch: Tự do hàng hải), hộ tống tàu hàng của các quốc gia trung lập đang mắc kẹt tại eo biển Hormuz, sẵn sàng phá vỡ lệnh phong tỏa của Iran.
“Vì lợi ích của Iran, Trung Đông và Mỹ, chúng tôi đã thông báo với các quốc gia này rằng Mỹ sẽ dẫn đường để tàu của họ rời khỏi các vùng bị hạn chế một cách an toàn”, ông Trump viết trên Truth Social.
Tổng thống Mỹ cảnh báo nhiều tàu đang đối mặt với tình trạng cạn kiệt lương thực và nhu yếu phẩm. Đồng thời nhấn mạnh, bất kỳ hành động cản trở nào đối với chiến dịch này “đáng tiếc sẽ phải bị xử lý bằng vũ lực”.
Ông Trump: Mỹ sẽ “giải cứu” tàu mắc kẹt tại eo biển Hormuz, dùng vũ lực nếu bị cản trở
Nếu chiến dịch trên vấp phải sự phản kháng từ Iran, động thái này sẽ làm sụp đổ lệnh ngừng bắn mong manh có hiệu lực từ ngày 7/4.
Phản ứng trước tuyên bố của Mỹ, ông Ebrahim Azizi, Chủ tịch Ủy ban An ninh Quốc gia Quốc hội Iran, cảnh báo mọi “sự can thiệp của Mỹ” tại eo biển Hormuz sẽ bị coi là hành vi vi phạm thỏa thuận ngừng bắn.
“Eo biển Hormuz và Vịnh Ba Tư không thể bị điều hành bằng những tuyên bố ảo tưởng của ông Trump”, ông Azizi viết trên mạng xã hội X.
Dù lệnh ngừng bắn Mỹ - Iran đã duy trì gần 1 tháng, việc Tehran phong tỏa eo biển Hormuz và Washington siết chặt các cảng Iran đã khiến giá dầu toàn cầu tăng mạnh.
Tại Mỹ, giá xăng trung bình đã vọt lên 4,44 USD/gallon, so với dưới 3 USD trước khi xung đột nổ ra, qua đó làm gia tăng áp lực lạm phát.
Chi phí năng lượng leo thang đang khiến dư luận Mỹ ngày càng bất mãn, kéo theo tỷ lệ ủng hộ ông Trump sụt giảm, theo các cuộc thăm dò gần đây.
Cửa ngoại giao vẫn để ngỏ
Dù gia tăng sức ép, ông Trump cho biết các cuộc đàm phán với Iran vẫn đang diễn ra tích cực và có thể dẫn tới kết quả khả quan.
Tuy nhiên, trước đó không lâu, ông cũng bác bỏ đề xuất 14 điểm từ Tehran nhằm chấm dứt xung đột, cho rằng kế hoạch này “không thể chấp nhận”.
Về phía Iran, giới chức nước này khẳng định ưu tiên hàng đầu là chấm dứt chiến sự và dỡ bỏ phong tỏa trước khi nối lại các cuộc đàm phán rộng hơn, bao gồm vấn đề hạt nhân.
Trong khi đó, lực lượng Vệ binh Cách mạng Hồi giáo Iran tuyên bố đã “sẵn sàng hoàn toàn” để đối phó với bất kỳ hành động quân sự nào từ phía Mỹ./.
Nguồn tham khảo: Aljazeera, NYT
