Lãnh đạo UBCKNN: Không phải cơ quan quản lý, thời điểm vận hành sàn crypto phụ thuộc hoàn toàn vào năng lực doanh nghiệp

Ông Tô Trần Hòa – Phó trưởng ban thường trực Ban quản lý thị trường giao dịch tài sản mã hóa (UBCKNN) – cho biết như vậy tại Diễn đàn "Digital Trust in Finance 2026", tổ chức ngày 12/5.

Theo ông Hòa, cơ quan quản lý đã hoàn tất những bước pháp lý nền tảng ban đầu.“Tiến độ đưa sàn giao dịch tài sản mã hóa đầu tiên vào vận hành không còn phụ thuộc vào cơ quan quản lý, mà hoàn toàn dựa vào mức độ sẵn sàng và năng lực đáp ứng điều kiện của doanh nghiệp”, lãnh đạo UBCKNN nhấn mạnh.

Hiện Bộ Tài chính đã ký văn bản cho phép 5 doanh nghiệp bước qua vòng thẩm định hồ sơ đầu tiên, qua đó thiết lập giai đoạn chuẩn bị chính thức trước khi tiến tới cấp phép vận hành.

Theo lãnh đạo UBCKNN, các doanh nghiệp này đang đứng trước hai nhiệm vụ mang tính quyết định.

Thứ nhất là hoàn tất góp đủ vốn điều lệ tối thiểu 10.000 tỷ đồng theo yêu cầu của chương trình thí điểm.

Thứ hai là xây dựng hệ thống công nghệ thông tin đáp ứng tiêu chuẩn an ninh bảo mật cấp độ 4 – ngưỡng kỹ thuật được đánh giá là thách thức lớn nhất trong toàn bộ quá trình chuẩn bị.

Ông Tô Trần Hòa cho biết, sau khi hoàn thiện các điều kiện này, doanh nghiệp sẽ phải tiếp tục phối hợp với Cục An ninh mạng và phòng chống tội phạm sử dụng công nghệ cao (A05) thuộc Bộ Công an để hoàn tất thẩm định chuyên sâu về an toàn hệ thống.

Thị trường "không biên giới" đòi hỏi cơ chế giám sát đặc biệt

Lý giải về cách tiếp cận quản lý, ông Hòa cho rằng tài sản mã hóa cần được nhìn nhận là một thị trường “không biên giới”, thay vì chỉ đơn thuần là giao dịch "xuyên biên giới" như cách hiểu truyền thống.

Theo ông, các giao dịch trên nền tảng blockchain diễn ra gần như tức thời, khiến việc truy vết và xử lý các hành vi vi phạm trở nên phức tạp hơn đáng kể so với thị trường tài chính truyền thống.

“Nếu xảy ra một vụ tấn công vào doanh nghiệp cung cấp dịch vụ tài sản số, dòng tài sản có thể bị rút đi ngay lập tức. Đây là thách thức mà một cơ quan hay một doanh nghiệp riêng lẻ không thể tự xử lý”, lãnh đạo UBCKNN nói.

Vì vậy, UBCKNN đang cùng Bộ Tài chính, Ngân hàng Nhà nước và Bộ Công an xây dựng cơ chế giám sát để kiểm soát toàn diện hoạt động trên thị trường.

Theo đó, mô hình quản lý được thiết kế theo hướng thận trọng nhưng mở, vừa bảo đảm kiểm soát rủi ro, vừa không tạo ra rào cản kỹ thuật làm chậm đổi mới sáng tạo.

Mở cửa hợp tác quốc tế, hướng tới chuẩn FATF

Một trong những điểm đáng chú ý của khung pháp lý đang được xây dựng là cho phép doanh nghiệp trong nước liên kết với các tổ chức quốc tế có kinh nghiệm để triển khai hệ thống vận hành.

Ông Hòa cho biết các nền tảng lớn như Coinbase hay OKX sở hữu nhiều giải pháp công nghệ đã được kiểm chứng, có thể hỗ trợ doanh nghiệp Việt Nam rút ngắn thời gian triển khai và nâng cao tiêu chuẩn vận hành.

Ở góc độ quản lý, UBCKNN cũng đang tăng cường phối hợp quốc tế thông qua các cơ chế hợp tác với Tổ chức Quốc tế các Ủy ban Chứng khoán (IOSCO) cùng nhiều cơ quan giám sát nước ngoài.

Theo ông, mục tiêu trọng tâm của quá trình này là đáp ứng các khuyến nghị của Lực lượng đặc nhiệm tài chính quốc tế (FATF), đặc biệt trong phòng chống rửa tiền và từng bước hỗ trợ Việt Nam ra khỏi danh sách giám sát tăng cường (grey list).

“Thị trường chỉ có thể phát triển bền vững nếu song hành giữa đổi mới công nghệ và chuẩn mực giám sát quốc tế”, ông Hòa nói./.