Chỉ còn 3 ngày nữa, thị trường chứng khoán Việt Nam sẽ bước vào một thời điểm quan trọng khi FTSE Russell công bố kết quả đánh giá giữa kỳ, dự kiến vào sáng 8/4/2026 (giờ châu Á). Đây được xem là bước kiểm định mang tính quyết định trong lộ trình nâng hạng của chứng khoán Việt Nam.
Theo SSI Research, Việt Nam đang đi đúng hướng để được FTSE nâng hạng vào năm 2026. Kịch bản cơ sở cho thấy thị trường có thể thu hút khoảng 1,67 tỷ USD từ các quỹ ETF toàn cầu. Nếu vượt qua kỳ đánh giá lần này, dòng vốn thụ động có thể bắt đầu giải ngân từ tháng 9/2026.
Đáng chú ý, dòng vốn này nhiều khả năng không vào thị trường theo một đợt duy nhất mà được phân bổ theo từng giai đoạn, kéo dài từ 3 đến 5 đợt. Cách tiếp cận này tương tự kinh nghiệm của Saudi Arabia trong quá trình nâng hạng năm 2019, nhằm giảm thiểu biến động và hạn chế áp lực lên thị trường.
Các nghiên cứu so sánh của SSI Research cũng cho thấy, những thị trường từng được FTSE nâng hạng thường ghi nhận mức sinh lời vượt trội trong trung hạn. Đây là một trong những cơ sở quan trọng củng cố kỳ vọng đối với thị trường Việt Nam trong chu kỳ nâng hạng.
Ở góc nhìn dài hơn, FTSE không phải điểm kết thúc. MSCI được xem là cột mốc tiếp theo, trong bối cảnh tiến trình cải cách thị trường đang được đẩy nhanh. Cơ chế giao dịch không yêu cầu ký quỹ trước (NPF) đã đi vào vận hành ổn định, trong khi hệ thống đối tác bù trừ trung tâm (CCP) đang được triển khai đúng lộ trình. Những cải tiến này giúp Việt Nam từng bước cải thiện các tiêu chí về thanh toán – bù trừ, cho vay chứng khoán và khả năng triển khai các sản phẩm phái sinh.
Song song, chất lượng công bố thông tin tiếp tục được nâng lên khi cơ quan quản lý và doanh nghiệp niêm yết đẩy mạnh sử dụng tiếng Anh, qua đó cải thiện mức độ minh bạch và khả năng tiếp cận của nhà đầu tư nước ngoài.
Một điểm nghẽn lớn khác là giới hạn sở hữu nước ngoài (FOL) cũng đang ghi nhận chuyển biến tích cực. Tỷ lệ FOL hiệu dụng trên HOSE đã tăng từ 41,71% lên 44,64% trong năm 2025, phản ánh nỗ lực nới room ngoại và sự xuất hiện của các doanh nghiệp niêm yết mới với tỷ lệ sở hữu nước ngoài tối đa 100%.
Nếu các cải cách này tiếp tục được duy trì, Việt Nam có thể đáp ứng phần lớn các tiêu chí của MSCI, ngoại trừ vấn đề tự do hóa thị trường ngoại hối – yếu tố được xem là thách thức lớn nhất và cần thêm thời gian hoàn thiện.
Trước đó, nhóm phân tích của Vietcap đánh giá kỳ rà soát giữa kỳ tháng 3/2026 chủ yếu mang tính hoàn tất quy trình đánh giá, sau khi cơ quan quản lý Việt Nam đã thực hiện các điều chỉnh cần thiết theo yêu cầu của FTSE. Khả năng Việt Nam không vượt qua kỳ rà soát này là 0%./.
